Proverbs

1Đây cũng là những châm ngôn của vua Sa-lô-môn

1được quần thần của Khít-ki-gia, vua nước Giu-đa, ghi chép lại.

2Thiên Chúa vinh quang khi giấu kín việc Người làm,

2đức vua vinh quang khi thấu hiểu việc nước.

3Như trời cao đất dày,

3tâm trí bậc đế vương thật vô phương dò thấu.

4Lọc hết cặn bẩn ra khỏi bạc,

4thợ bạc sẽ có một cái bình.

5Loại người gian ác khỏi long nhan,

5ngai vàng sẽ kiên vững trên nền công chính.

6Trước long nhan, đừng lên mặt kiêu kỳ,

6chớ đứng vào chỗ của hàng vị vọng.

7Thà được người ta bảo : “Xin mời ông lên trên !”

7còn hơn bị hạ xuống trước mặt người quyền cao chức trọng.

7Điều mắt con nhìn thấy,

8con đừng vội đem ra trước toà,

8vì nếu đối phương làm cho con phải xấu hổ,

8thì rốt cuộc con sẽ ăn nói ra sao ?

9Cứ tranh cãi với đối phương,

9nhưng đừng tiết lộ chuyện riêng của người khác,

10kẻo có ai nghe được, họ sẽ phỉ báng con,

10và con không rút lại được những lời nói xấu.

11Lời nói ra đúng lúc đúng thời

11khác chi táo vàng trên đĩa bạc chạm trổ.

12Đối với kẻ biết nghe, lời trách cứ của người khôn

12tựa nhẫn vàng hay kiềng vàng hảo hạng.

13Sứ giả trung tín với kẻ sai mình đi

13thì đáng quý như tuyết mát ngày mùa :

13người đó làm vững lòng ông chủ.

14Kẻ to miệng hứa tặng quà mà không giữ lời hứa

14chẳng khác nào có mây, có gió mà chẳng có mưa.

15Cứ kiên nhẫn, thủ lãnh sẽ xiêu lòng,

15lời mềm mỏng làm nát tan xương cốt.

16Kiếm được mật, con chỉ ăn vừa đủ,

16ăn quá nhiều, ắt sẽ mửa ra thôi.

17Đừng năng lui tới với bạn bè,

17kẻo nó chán ngấy con mà đem lòng ghét bỏ.

18Kẻ làm chứng gian hại bạn bè

18chẳng khác nào chuỳ, gươm và tên nhọn.

19Trong ngày khốn quẫn,

19lòng tin tưởng vào đứa bất trung

19sẽ như răng lung lay, như chân lảo đảo.

20Ca hát khi người khác khổ đau

20thì như lột áo lúc trời lạnh

20hay đổ thêm giấm vào nước chanh.

21Kẻ thù con có đói, hãy cho nó bánh ăn,

21nó có khát, hãy cho nước uống.

22Như vậy là chất than hồng lên đầu nó,

22và ĐỨC CHÚA sẽ thưởng cho con.

23Như gió bấc khiến trời đổ mưa,

23lời nói lén làm người ta nổi giận.

24Thà ở một góc trên mái nhà,

24còn hơn chung sống với một bà hay gây.

25Tin vui từ phương xa đến

25tựa nước mát khi cổ họng ráo khô.

26Nước bị đục, suối bị dơ,

26chính nhân bị kẻ gian ác làm nghiêng ngửa.

27Mật ong, ăn quá nhiều không tốt,

27những lời ca ngợi, con chớ mải kiếm tìm.

28Người không biết tự chủ

28ví như thành bỏ ngỏ, không tường luỹ chở che.