Châm Ngôn

1Lời của ông A-gua là con ông Gia-ke, người Ma-xa. Ông A-gua tuyên sấm như sau với ông I-thi-ên, với ông I-thi-ên và ông U-khan :

2không có chút thông minh của con người.

3không hiểu biết chi về Đấng Thánh.

4Hẳn con đã biết.

5Người là khiên thuẫn cho ai tìm ẩn náu nơi Người.

6kẻo bị Người quở trách, và con thành kẻ nói dối nói gian.

7Ngài đừng nỡ chối từ trước khi con nhắm mắt :

8chỉ xin cho con cơm bánh cần dùng,

9làm ô danh Thiên Chúa của con.

10kẻo nó nguyền rủa con và con phải chịu tội.

11và không cầu phúc cho mẹ.

12dù chưa được gột rửa khỏi vết nhơ.

13đưa cái nhìn ngạo mạn.

14gạt họ ra khỏi đất nước, khỏi loài người.

15và bốn chuyện không bao giờ nói : “Đủ rồi !”

16và lửa không bao giờ nói : “Đủ rồi !”

17sẽ bị quạ ở lũng sâu móc mắt, và bị loài diều hâu rỉa thịt.

18và bốn chuyện tôi không sao hiểu nổi,

19và đường của chàng thanh niên tìm đến cô thiếu nữ.

20cô ả ăn xong, chùi miệng và nói : “Em có làm điều gì xấu đâu !”

21và bốn chuyện nó không sao chịu nổi :

22kẻ ngu được dư thừa cơm bánh,

23đứa nữ tỳ hưởng sản nghiệp bà chủ.

24nhưng rất mực khôn ngoan :

25nhưng mới mùa hè đã biết chuẩn bị thức ăn.

26nhưng lại biết làm nhà nơi hốc đá.

27thế mà vẫn di chuyển theo hàng ngũ.

28nhưng nó sống cả nơi đền đài vua chúa.

29và bốn loài có dáng dấp oai phong :

30và không chịu lùi bước trước bất cứ loài nào,

31và ông vua điều khiển quân binh.

32khi nghĩ lại, con hãy đặt tay lên miệng.

33và chọc giận sẽ sinh chuyện đôi co.

Lời của A-gu-ra

1Lời của A-gu-ra, con trai Gia-kê, nói với Y-thi-ên và U-can:

2Tôi là người ngu dốt nhất,và cũng không hiểu biết như người thường.

3Tôi chưa được học sự khôn ngoan,cũng không có sự hiểu biết về Đấng Thánh.

4Ai đã lên trời, rồi xuống đất?Ai đã góp gió trong tay, bọc biển trong áo, tạo nên vũ trụ? Đấng ấy là Ai? Và Con Trai Ngài tên gì? Xin nói giúp tôi, nếu ngươi biết!

5Mọi lời của Đức Chúa Trời đều tinh luyện;Ngài là tấm khiên bảo vệ người nương cậy Ngài.

6Đừng thêm gì vào lời của Ngài, kẻo Ngài bắt tội,vì người thêm thắt là người nói dối.

7Đức Chúa Trời ôi, trước khi con chết,xin cho con hai điều:

8Giúp con khỏi dối trá, giả hình.Đừng để con nghèo khổ, cũng đừng cho con giàu có. Xin cho con lương thực vừa đủ cần dùng.

9Nếu giàu có dư dật, con sẽ khước từ Chúa và hỏi: “Chúa Hằng Hữu là ai?”Nếu nghèo khổ, con sẽ trộm cắp, làm ô nhơ Danh Đức Chúa Trời.

10Chớ vu khống người đầy tớ với chủ,người sẽ nguyền rủa con vì lỗi con tạo lấy.

11Có người rủa cha,và không chúc phước cho mẹ.

12Có người tự thấy mình trong trắng,nhưng chưa được rửa sạch ô uế.

13Có người đôi mắt kiêu căng,với cái nhìn khinh người.

14Có người răng sắc như gươm,hàm răng như dao cạo.Họ nhai ngấu nghiến người nghèo,ăn nuốt người thiếu thốn.

15Con đỉa có hai miệng hút,chúng kêu gào “Hãy cho, Hãy cho!”Có ba vật chẳng hề thỏa mãn,và bốn loài không biết nói “Đủ rồi!”

16Âm phủ,lòng dạ son sẻ, đất không bao giờ đủ nước, và ngọn lửa hừng.

17Mắt của người chế nhạo cha, khinh bỉ mẹ,sẽ bị quạ móc đi và phụng hoàng nuốt sống.

18Có ba điều quá lạ lùng—không, bốn việc dị kỳ tôi không hiểu thấu:

19Đường đại bàng bay trên không,lối rắn bò trên đá,đường tàu chạy trên biển,và đường tình ái giữa nam nữ.

20Còn thêm một điều nữa: Người đàn bà ngoại tình,phạm tội xong, chùi miệng nói: “Tôi có làm gì đâu.”

21Có ba điều làm đất rung chuyển—không, bốn việc khiến đất không chịu nổi:

22Người nô lệ làm vua,người ngu xuẩn no đầy, thịnh vượng,

23người đàn bà ghen ghét lấy được chồng,đứa tớ gái lên làm bà chủ.

24Có bốn loài vật tuy nhỏ bénhưng lại khôn ngoan lạ đời:

25Con kiến là loài yếu ớt,dự trữ thực phẩm suốt mùa hạ.

26Con chồn ít năng lực,nhưng lại biết ẩn mình trong hốc đá.

27Con châu chấu tuy không có vua,nhưng chúng bay thành đội ngũ.

28Con thằn lằn mà người ta lấy tay bắt được,lại ở trong cung vua.

29Có ba dã thú dáng đi hùng dũng đẹp đẽ—không, bốn loài có nước bước oai phong lẫm liệt:

30Con sư tử, chúa sơn lâm, chẳng lùi bước trước loài nào cả,

31con công, con dê đực, và vị vua khi đi duyệt binh.

32Nếu con vì ngu dại mà tự kiêu hoặc mưu đồ việc ác,phải biết xấu hổ, lấy tay che miệng lại.

33Đánh sữa ra bơvà đấm mũi gây chảy máu, cũng vậy, chọc giận sinh cãi nhau.