Proverbs

1Rượu xúi người nhạo báng, thức uống say gây tiếng ồn.Ai để rượu hành là người mất khôn.

2Vua thịnh nộ như sư tử rống;làm vua giận là hại chính mình!

3Tránh được tranh cạnh là điều vinh dự;chỉ dại dột mới sinh sự cãi nhau.

4Người lười biếng không cày lúc mùa đông,đến mùa gặt đi xin, chẳng được gì.

5Mưu kế lòng người như giếng nước sâu,người thông sáng chỉ việc múc lấy.

6Bao nhiêu người khoe nhân khoe nghĩa,nhưng kiếm đâu ra một người trung thành.

7Một người ngay có lòng chân thật;để lại phước lành cho cháu cho con.

8Vua ngồi xử đoán, mắt tinh vi,phân biệt sàng sảy điều gian ác.

9Ai dám bảo: “Tôi có lòng trong sạch,lương tâm tôi đã tẩy sạch tội rồi”?

10Người dùng cân lường gian trá—bị Chúa Hằng Hữu miệt khinh.

11Dù còn niên thiếu, tính tình đã bộc lộ,qua hành vi, biết nó thật hay không.

12Tai để nghe và mắt nhìn thấy—ấy là quà Chúa Hằng Hữu ban cho.

13Mê ngủ quá, con sẽ nên nghèo khó.Siêng năng lên, con sẽ được no nê.

14Người mua luôn miệng chê: “Xấu, Xấu!”Trên đường về lại tự khen mình.

15Vàng bạc ngọc ngà không khó kiếm,nhưng lời khôn ngoan quý giá biết bao.

16Phải nắm áo hắn vì hắn bảo lãnh cho người không quen,Hãy giữ vật làm tin vì hắn bảo lãnh cho đàn bà xa lạ.

17Bánh gian lận mới ăn thì ngon ngọt,nhưng vào miệng rồi, thành sỏi đá chai khô.

18Chỉ nhờ hội bàn mới thành kế hoạch;khi có cao kiến mới động binh đao.

19Người mách lẻo tiết lộ điều bí mật,con đừng nên giao dịch với người hở môi.

20Ngọn đèn của người chửi cha mắng mẹ,phụt tắt đi giữa đêm tối âm u.

21Gia tài hưởng hấp tấp,phước hạnh chẳng bền lâu.

22Đừng vội nói: “Thù tôi, tôi trả.”Nhưng hãy chờ Chúa Hằng Hữu giải cứu cho.

23Trái cân non, chiếc cân giả,cả hai đều bị Chúa Hằng Hữu ghét bỏ.

24Chúa Hằng Hữu dẫn đưa từng bước một,là người trần, ai hiểu được đường mình?

25Khấn nguyện với Đức Chúa Trời mà không suy xétlà cạm bẫy cho chính mình.

26Vua khôn ngoan áp dụng trọng hình,tẩy thanh phường gian tà.

27Tâm linh con người là ngọn đèn của Chúa Hằng Hữu,soi thấu đến những nơi sâu kín trong lòng.

28Chỉ có lòng bác ái, chân thành, độ lượng,mới bảo đảm được ngôi nước quân vương.

29Trai tráng nhờ sức mạnh được vẻ vang;bậc lão thành vinh quang vì tóc bạc.

30Những thương tích làm sạch điều ác,còn roi vọt làm tinh khiết tấm lòng.

1Rượu khiến người ta nhạo báng, đồ uống say làm cho hỗn hào; Phàm ai dùng nó quá độ, chẳng phải là khôn ngoan.

2Sự oai khiếp của vua giống như sư tử gầm hét; Ai chọc giận người ắt phạm đến mạng sống mình.

3Người nào giữ mình khỏi tranh cạnh, ấy là sự tôn vinh của người; Chỉ kẻ điên cuồng sa vào đó mà thôi.

4Vì có mùa đông kẻ biếng nhác chẳng cày ruộng; Qua mùa gặt nó sẽ xin ăn, nhưng chẳng được gì hết.

5Mưu kế trong lòng người ta như nước sâu; Người thông sáng sẽ múc lấy tại đó.

6Phần nhiều người khoe khoang sự nhân từ mình; Nhưng ai sẽ tìm được một người trung thành?

7Người công bình ăn ở cách thanh liêm; Những con cháu người lấy làm có phước thay!

8Vua ngồi trên ngôi xét đoán, Lấy mặt mình đánh tan các điều ác.

9Ai có thể nói: Ta đã luyện sạch lòng mình, Ta đã trong sạch tội ta rồi?

10Hai thứ trái cân, và hai thứ lường, Cả hai đều gớm ghiếc cho Đức Giê-hô-va.

11Công việc con trẻ làm, hoặc trong sạch hoặc chánh đáng, Cũng đều tỏ bản tánh nó ra.

12Tai để nghe, mắt để thấy, Đức Giê-hô-va đã làm ra cả hai.

13Chớ ưa ngủ, e cho người trở nên nghèo khổ chăng; Hãy mở mắt ra, thì sẽ được no nê bánh.

14Kẻ mua nói rằng: Không tốt, không tốt! Đoạn đi, và tự khoe khoang mình.

15Có vàng và nhiều châu ngọc; Song miệng có tri thức là bửu vật quí giá.

16Hãy cầm lấy áo hắn, vì hắn có bảo lãnh cho người khác; Hãy buộc họ một của cầm, bởi họ đáp thế cho người đàn bà lạ.

17Bánh nhờ dối gạt mà được lấy làm ngon ngọt cho người; Nhưng kế sau miệng người đầy sạn.

18Nhờ bàn luận, các mưu kế được định vững vàng; Hãy đánh giặc cách khôn khéo.

19Kẻ nào đi thèo lẻo bầy tỏ điều kín đáo; Vậy, chớ giao thông với kẻ hay hở môi quá.

20Ngọn đèn của kẻ rủa cha mẹ mình Sẽ tắt giữa vùng tăm tối mờ mịt.

21Sản nghiệp mình được vội vã lúc ban đầu, Và cuối cùng sẽ chẳng đặng phước.

22Chớ nói: Ta sẽ trả ác. Hãy chờ đợi Đức Giê-hô-va, Ngài sẽ cứu rỗi con.

23Trái cân hai thứ lấy làm gớm ghiếc cho Đức Giê-hô-va; Và cây cân giả nào phải vật tốt lành.

24Các bước của loài người do nơi Đức Giê-hô-va nhất định; Vậy, loài người hiểu đường lối mình sao được?

25Nói cách hớp tớp rằng: Vật nầy là vật thánh! Và sau khi đã khấn nguyện rồi mới suy xét đến, ấy quả một cái bẫy cho người ta.

26Vua khôn ngoan làm tan kẻ ác, Và khiến bánh xe lăn cán chúng nó.

27Linh tánh loài người vốn một ngọn đèn của Đức Giê-hô-va, Dò thấu các nơi ẩn bí của lòng.

28Sự nhân từ và chân thật bảo hộ vua; Người lấy lòng nhân từ mà nâng đỡ ngôi nước mình.

29Sức lực của gã trai trẻ là vinh hiển của người; Còn tóc bạc là sự tôn trọng của ông già.

30Những thương tích và dấu vít làm cho sạch điều ác, Và roi vọt thấm vào nơi kín đáo của lòng.