Genesis

1And Jacob dwelt in the land of Chanaan wherein his father sojourned.

2And these are his generations: Joseph, when he was sixteen years old, was feeding the flock with his brethren, being but a boy: and he was with the sons of Bala and of Zelpha his father’s wives: and he accused his brethren to his father of a most wicked crime.

3Now Israel loved Joseph above all his sons, because he had him in his old age: and he made him a coat of divers colours.

4And his brethren seeing that he was loved by his father, more than all his sons, hated him, and could not speak peaceably to him.

5Now it fell out also that he told his brethren a dream, that he had dreamed: which occasioned them to hate him the more.

6And he said to them: Hear my dream which I dreamed.

7I thought we were binding sheaves in the field: and my sheaf arose as it were, and stood, and your sheaves standing about, bowed down before my sheaf.

8His brethren answered: Shalt thou be our king? or shall we be subject to thy dominion? Therefore this matter of his dreams and words ministered nourishment to their envy and hatred.

9He dreamed also another dream, which he told his brethren, saying: I saw in a dream, as it were the sun, and the moon, and eleven stars worshipping me.

10And when he had told this to his father and brethren, his father rebuked him, and said: What meaneth this dream that thou hast dreamed? shall I and thy mother, and thy brethren worship thee upon the earth?

11His brethren therefore envied him: but his father considered the thing with himself.

12And when his brethren abode in Sichem feeding their father’s flocks,

13Israel said to him: Thy brethren feed the sheep in Sichem: come, I will send thee to them. And when he answered:

14I am ready: he said to him: Go, and see if all things be well with thy brethren, and the cattle: and bring me word again what is doing. So being sent from the vale of Hebron, he came to Sichem:

15And a man found him there wandering in the field, and asked what he sought.

16But he answered: I seek my brethren; tell me where they feed the flocks.

17And the man said to him: They are departed from this place: for I heard them say: Let us go to Dothain. And Joseph went forward after his brethren, and found them in Dothain.

18And when they saw him afar off, before he came nigh them, they thought to kill him.

19And said one to another: Behold the dreamer cometh.

20Come, let us kill him, and cast him into some old pit: and we will say: Some evil beast hath devoured him: and then it shall appear what his dreams avail him:

21And Ruben hearing this, endeavoured to deliver him out of their hands, and said:

22Do not take away his life, nor shed his blood: but cast him into this pit, that is in the wilderness, and keep your hands harmless: now he said this, being desirous to deliver him out of their hands and to restore him to his father.

23And as soon as he came to his brethren, they forthwith stript him of his outside coat, that was of divers colours:

24And cast him into an old pit, where there was no water.

25And sitting down to eat bread, they saw some Ismaelites on their way coming from Galaad, with their camels, carrying spices, and balm, and myrrh to Egypt.

26And Juda said to his brethren: What will it profit us to kill our brother, and conceal his blood?

27It is better that he be sold to the Ismaelites, and that our hands be not defiled: for he is our brother and our flesh. His brethren agreed to his words.

28And when the Madianite merchants passed by, they drew him out of the pit, and sold him to the Ismaelites, for twenty pieces of silver: and they led him into Egypt.

29And Ruben, returning to the pit, found not the boy:

30And rending his garments he went to his brethren, and said: The boy doth not appear and whither shall I go?

31And they took his coat, and dipped it in the blood of a kid, which they had killed:

32Sending some to carry it to their father, and to say: This we have found: see whether it be thy son’s coat, or not.

33And the father acknowledging it, said: It is my son’s coat, an evil wild beast hath eaten him, a beast hath devoured Joseph.

34And tearing his garments, he put on sackcloth, mourning for his son a long time.

35And all his children being gathered together to comfort their father in his sorrow, he would not receive comfort, but said: I will go down to my son into hell, mourning. And whilst he continued weeping,

36The Madianites sold Joseph in Egypt to Putiphar, an eunuch of Pharao, captain of the soldiers.

1Ông Gia-cóp sống trong đất mà cha của ông đã trú ngụ, là đất Ca-na-an.

2Sau đây là gia đình ông Gia-cóp. Giu-se được mười bảy tuổi thì đi chăn chiên dê với các anh. Khi ấy cậu còn trẻ, cậu đi với các con trai bà Bin-ha và các con trai bà Din-pa, là các bà vợ của cha cậu. Cậu mách cha tiếng đồn không hay về họ.

3Ông Ít-ra-en yêu Giu-se hơn tất cả các con, vì ông đã già mới sinh được cậu, và ông may cho cậu một áo chùng dài tay.

4Các anh cậu thấy cha yêu cậu hơn tất cả các anh, thì sinh lòng ghét cậu và không thể nói năng tử tế với cậu.

5Giu-se chiêm bao, cậu thuật lại cho các anh, khiến họ càng ghét cậu thêm.

6Cậu nói với họ : “Xin nghe em kể giấc chiêm bao của em.

7Em thấy chúng ta đang bó những bó lúa ở giữa đồng, thì bó lúa của em vươn dậy, đứng thẳng lên, còn những bó lúa của các anh bao quanh và sụp xuống lạy bó lúa của em.”

8Các anh bảo cậu : “Mày muốn làm vua làm chúa thống trị chúng tao sao ?” Và họ càng ghét cậu thêm vì những chiêm bao và những lời nói của cậu.

9Một lần khác cậu lại chiêm bao và kể cho các anh. Cậu nói : “Em lại chiêm bao. Em thấy mặt trời, mặt trăng và mười một ngôi sao đang sụp xuống lạy em.”

10Cậu kể lại cho cha và các anh, nhưng cha cậu mắng cậu và nói : “Giấc chiêm bao mày đã thấy là gì ? Tao, mẹ mày và các anh mày lại phải đến sụp xuống đất lạy mày sao ?”

11Các anh ghen với cậu, còn cha cậu thì ghi nhớ điều ấy.

12Các anh cậu đã đi chăn chiên dê của cha họ ở Si-khem.

13Ông Ít-ra-en bảo Giu-se : “Các anh con đang chăn chiên dê ở Si-khem phải không ? Lại đây, cha sai con đến với các anh.” Cậu thưa : “Dạ, con đây !”

14Ông bảo cậu : “Con hãy đi xem các anh con có được yên lành không, xem chiên dê có được yên lành không, rồi đem tin về cho cha.” Rồi ông sai cậu đi từ thung lũng Khép-rôn, và cậu đến Si-khem.

15Có người gặp thấy cậu đi lang thang ngoài đồng ; người đó hỏi cậu rằng : “Anh tìm gì đấy ?”

16Cậu đáp : “Tôi đang tìm các anh tôi. Xin làm ơn chỉ cho tôi biết họ đang chăn ở đâu.”

17Người đó nói : “Họ đã lên đường đi khỏi đây, vì tôi có nghe họ nói : ‘Chúng ta đi Đô-than nào !’” Giu-se theo các anh và tìm thấy họ ở Đô-than.

18Họ thấy cậu từ xa, và trước khi cậu tới gần họ thì họ lập mưu giết chết cậu.

19Họ bảo nhau : “Thằng tướng chiêm bao đang đến kia !

20Bây giờ, nào ta giết và ném nó xuống một cái giếng. Ta sẽ nói là một thú dữ đã ăn thịt nó. Rồi ta sẽ thấy các chiêm bao của nó đi tới đâu !”

21Nghe thấy thế, Rưu-vên tìm cách cứu em khỏi tay họ ; cậu nói : “Ta đừng đụng tới mạng sống nó.”

22Rưu-vên bảo họ : “Đừng đổ máu ! Cứ ném nó xuống cái giếng kia trong sa mạc, nhưng đừng giơ tay hại nó.” Cậu có ý cứu em khỏi tay họ và đưa về cho cha.

23Vậy khi Giu-se đến chỗ các anh, thì họ lột áo chùng của cậu, chiếc áo chùng dài tay cậu đang mặc.

24Họ túm lấy cậu và ném xuống cái giếng ; giếng đó cạn, không có nước.

25Ngước mắt lên, họ thấy một đoàn người Ít-ma-ên đang từ Ga-la-át tới. Lạc đà của những người này chở nhựa thơm, nhũ hương và một dược để đưa xuống Ai-cập.

26Giu-đa nói với các anh em : “Ta giết em và phủ lấp máu nó, nào có ích lợi gì ?

27Thôi, ta hãy bán nó cho người Ít-ma-ên, nhưng đừng động tay tới nó, vì nó là em ta, là ruột thịt của ta.” Các anh em nghe cậu.

28Những lái buôn người Ma-đi-an đi qua đó kéo Giu-se lên khỏi giếng, rồi bán cậu cho người Ít-ma-ên hai mươi đồng bạc. Những người này đưa Giu-se sang Ai-cập.

29Khi Rưu-vên trở lại giếng thì thấy Giu-se không còn ở dưới giếng nữa. Cậu liền xé áo mình ra.

30Cậu đến nói với các em : “Thằng bé không còn nữa ! Còn tôi, tôi biết đi đâu bây giờ !”

31Họ lấy áo chùng của Giu-se, giết một con dê đực, rồi nhúng áo chùng vào máu.

32Họ gửi người mang cái áo chùng dài tay về cho cha họ và nói : “Chúng con đã thấy cái này. Xin cha nhận ra xem có phải là áo của con cha hay không.”

33Ông nhận ra cái áo và kêu lên : “Áo chùng của con tôi đây ! Thú dữ đã ăn thịt nó ! Giu-se đã bị xé xác rồi !”

34Ông Gia-cóp xé áo mình ra, quấn áo vải thô ngang lưng và để tang Giu-se lâu ngày.

35Tất cả các con trai con gái ông đến an ủi ông, nhưng ông không chịu cho người ta an ủi ; ông nói : “Cha sẽ để tang mà xuống với con cha ở âm phủ.” Và cha cậu khóc thương cậu.

36Người Ma-đi-an đem bán cậu tại Ai-cập cho ông Pô-ti-pha là thái giám của Pha-ra-ô và là chỉ huy thị vệ.