Isaiah
Глава 37
Сравнить переводы
Ê-xê-chia Tìm Cầu Chúa Hằng Hữu Giúp Đỡ
1Vua Ê-xê-chia vừa nghe xong các lời báo, vua liền xé áo mình và mặc áo vải gairồi đi vào Đền Thờ của Chúa Hằng Hữu.
2Vua cũng sai Ê-li-a-kim, quản đốc hoàng cung, Sép-na, quan ký lục, và các lãnh đạo thầy tế lễ, tất cả đều mặc áo vải gai, đến gặp Tiên tri Y-sai, con A-mốt.
3Họ nói với ông rằng: “Đây là điều Vua Ê-xê-chia nói: Hôm nay là ngày rối loạn, lăng mạ, và sỉ nhục.Nó như một đứa trẻ sắp ra đời, mà người mẹ không có sức lực để sinh con.
4Nhưng có lẽ Chúa Hằng Hữu, Đức Chúa Trời của ông đã nghe lời của các trưởng quan A-sy-ri được sai đến để nói lời nhạo báng Đức Chúa Trời hằng sống, và sẽ phạt vua vì những lời vua ấy đã nói. Ôi, xin ông cầu nguyện cho chúng tôi là những người còn lại đây!”
5Sau khi các cận thần của Vua Ê-xê-chia thuật lại lời vua cho Y-sai,
6vị tiên tri đáp: “Hãy nói với chủ của ngươi rằng: ‘Đây là lời Chúa Hằng Hữu phán: Đừng sợ vì những lời nhạo báng chống nghịch Ta từ thuộc hạ của vua A-sy-ri.
7Hãy nghe đây! Chính Ta sẽ chống nghịch nó, và vua sẽ nhận một tin khẩn cấp tại quê hương mình. Vì vậy, nó sẽ quay về, là nơi Ta sẽ khiến nó bị gươm giết chết.’”
8Trong khi ấy, các trưởng quan A-sy-ri rời Giê-ru-sa-lem và đến hội kiến với vua A-sy-ri tại Líp-na, vì hay tin vua vừa rời khỏi La-ki và tiến đánh thành này.
9Ngay sau đó, Vua San-chê-ríp nhận được tin Vua Tiệt-ha-ca, nước Ê-thi-ô-pi, đang lãnh đạo đội quân tiến đánh mình. Trước khi nghênh chiến, vua bèn sai các sứ giả trở lại gặp Ê-xê-chia tại Giê-ru-sa-lem với thông điệp:
10“Đây là thông điệp cho Vua Ê-xê-chia, nước Giu-đa. Đừng để Đức Chúa Trời của vua, là Đấng mà vua tin cậy, lừa gạt vua với lời hứa rằng Giê-ru-sa-lem sẽ không bị vua A-sy-ri xâm chiếm.
11Vua đã biết những chiến thắng hiển hách của các vua A-sy-ri đã làm tại những nơi họ đi qua. Họ đã tiêu diệt hoàn toàn nước nào họ đến! Chẳng lẽ chỉ có vua thoát khỏi?
12Có thần nào—tức các thần của các dân tộc: Gô-xan, Ha-ran, Rê-sép, và Ê-đen tại Tê-la-sa—cứu được họ chăng? Cha ông của ta đã diệt họ tất cả!
13Vua Ha-mát và vua Ác-bác đã làm gì? Còn vua của Sê-phạt-va-im, Hê-na, và Y-va bây giờ ở đâu?”
14Sau khi Ê-xê-chia nhận thư từ tay các sứ giả và đọc xong, vua lập tức lên Đền Thờ của Chúa Hằng Hữu, và trải thư ra trước mặt Chúa Hằng Hữu.
15Ê-xê-chia khẩn thiết cầu nguyện trước mặt Chúa Hằng Hữu:
16“Ôi, lạy Chúa Hằng Hữu Vạn Quân, Đức Chúa Trời của Ít-ra-ên, Ngài đang ngự giữa các thiên thần! Chỉ có Chúa là Đức Chúa Trời của các vương quốc trên thế gian. Chính Chúa đã tạo nên trời và đất.
17Lạy Chúa Hằng Hữu xin đoái nghe! Xin mở mắt Ngài, Lạy Chúa Hằng Hữu, xin nhìn! Xin nghe những lời San-chê-ríp đã phỉ báng Đức Chúa Trời Hằng Sống.
18Đó là sự thật, thưa Chúa Hằng Hữu, các vua A-sy-ri đã tiêu diệt tất cả các dân tộc này.
19Và họ ném các thần của các nước này vào lò lửa để thiêu hủy chúng. Nhưng dĩ nhiên người A-sy-ri đã tiêu diệt chúng! Vì chúng không phải là thần—mà chỉ là những tượng bằng gỗ và bằng đá do tay người làm ra.
20Bây giờ, thưa Chúa Hằng Hữu là Đức Chúa Trời của chúng con, xin giải cứu chúng con khỏi tay vua ấy; rồi tất cả vương quốc trên thế gian sẽ nhìn biết chỉ có Chúa, lạy Chúa Hằng Hữu, là Đức Chúa Trời.”
Sự Sụp Đổ của San-chê-ríp
21Y-sai, con A-mốt, sai người đến thưa với Ê-xê-chia: “Đây là điều Chúa Hằng Hữu, Đức Chúa Trời của Ít-ra-ên phán: Bởi vì con đã cầu xin về Vua San-chê-ríp, nước A-sy-ri,
22Chúa Hằng Hữu đã phán nghịch về nó:Các trinh nữ ở Si-ôn chê cười ngươi.Con gái Giê-ru-sa-lem lắc đầu chế nhạo ngươi.
23Ai mà ngươi lăng nhục và xúc phạm?Ngươi cất cao giọng chống nghịch ai? Ai mà ngươi dám nhìn với con mắt ngạo mạn? Đó là Đấng Thánh của Ít-ra-ên!
24Ngươi đã dùng các thuộc hạ để phỉ báng Chúa.Ngươi nói rằng: ‘Nhờ vô số chiến xa, ta đã chinh phục các đỉnh núi cao nhất— phải, những mỏm núi hẻo lánh của Li-ban.Ta đã đốn hạ các cây bá hương cao vútvà các cây bách tốt nhất.Ta sẽ lên đến tột đỉnhvà thám hiểm những khu rừng sâu nhất.
25Ta đã đào giếng tốt trong nhiều vùng đất ngoại quốcvà làm thỏa mãn ta bằng nguồn nước của họ.Chỉ với bàn chân của ta,ta đã làm khô cạn sông ngòi của Ai Cập!’
26Nhưng ngươi không nghe sao?Ta đã quyết định điều này từ lâu.Từ xưa, Ta đã hoạch định rồivà bây giờ Ta đem ra thực hiện.Ta hoạch định cho ngươi phá các thành lũy kiên cốthành đống đổ nát điêu tàn.
27Đó là tại sao dân của chúng chỉ còn chút sức lực,vô cùng hoảng sợ và rối loạn.Họ yếu như cọng cỏ,dễ bị giẫm đạp như chồi non xanh.Họ như rêu trên mái nhà, chưa trổ mà đã héo.
28Nhưng Ta biết rõ ngươi—nơi ngươi ở và khi ngươi đến và đi.Ta biết cả khi ngươi nổi giận nghịch cùng Ta.
29Và vì ngươi giận Ta,những lời ngạo mạn của ngươi đã thấu tai Ta,Ta sẽ tra khoen vào mũi ngươivà đặt khớp vào miệng ngươi.Ta sẽ khiến ngươi trở vềbằng con đường ngươi đã đến.”
30Rồi Y-sai nói với Ê-xê-chia: “Đây là dấu hiệu cho những gì tôi nói là đúng:Năm nay, ngươi sẽ ăn những gì tự nó mọc lên,sang năm ngươi cũng ăn những gì mọc ra từ mùa trước.Nhưng đến năm thứ ba, ngươi hãy gieo trồng rồi gặt hái;ngươi hãy trồng nho rồi ăn trái của chúng.
31Và ai còn sót trong Giu-đa,những người thoát khỏi những hoạn nạn,sẽ châm rễ mới xuống chính đất của ngươirồi lớn lên và thịnh vượng.
32Vì dân sót của Ta sẽ tràn ra từ Giê-ru-sa-lem,là nhóm người sống sót từ Núi Si-ôn.Lời hứa nhiệt thành của Chúa Hằng Hữu Vạn Quânsẽ làm thành các điều ấy thành tựu!
33Và đây là điều Chúa Hằng Hữu phán về vua A-sy-ri:‘Đội quân của nó sẽ không vào được Giê-ru-sa-lem.Dù một mũi tên cũng không vào được.Chúng sẽ không dàn quân ngoài cổng thành với thuẫn,hay không đắp lũy để công phá tường thành.
34Vua sẽ trở về nước của mìnhtheo đúng con đường nó đã đến.Nó sẽ không vào được thành này.’Chúa Hằng Hữu phán vậy.
35‘Vì Danh Ta và vì Đa-vít, đầy tớ Ta,Ta sẽ che chở thành này và bảo vệ nó.’”
36Ngay đêm ấy, thiên sứ của Chúa Hằng Hữu đến các đồn trại A-sy-ri giết 185.000 người A-sy-ri. Sáng hôm sau, khi người A-sy-ri thức dậy, chúng thấy xác chết nằm ngổn ngang khắp nơi.
37Rồi Vua San-chê-ríp, nước A-sy-ri, bỏ trại và quay về xứ sở mình. Vua về quê hương mình là thành Ni-ni-ve và ở luôn tại đó.
38Một hôm, khi vua đang quỳ lạy trong đền thờ Hít-róc, thần của mình, thì bị hai con trai là A-tra-mê-léc và Sa-rết-sê giết chết bằng gươm. Rồi chúng trốn qua xứ A-ra-rát, một con trai khác là Ê-sạt-ha-đôn lên ngôi vua A-sy-ri.
Isaiah’s Message of Deliverance
1On hearing this report, King Hezekiah tore his clothes, put on sackcloth, and entered the house of the LORD.
2And he sent Eliakim the palace administrator, Shebna the scribe, and the leading priests, all wearing sackcloth, to the prophet Isaiah son of Amoz
3to tell him, “This is what Hezekiah says: Today is a day of distress, rebuke, and disgrace; for children have come to the point of birth, but there is no strength to deliver them.
4Perhaps the LORD your God will hear the words of the Rabshakeh, whom his master the king of Assyria has sent to defy the living God, and He will rebuke him for the words that the LORD your God has heard. Therefore lift up a prayer for the remnant that still survives.”
5So the servants of King Hezekiah went to Isaiah,
6who replied, “Tell your master that this is what the LORD says: ‘Do not be afraid of the words you have heard, with which the servants of the king of Assyria have blasphemed Me.
7Behold, I will put a spirit in him so that he will hear a rumor and return to his own land, where I will cause him to fall by the sword.’”
Sennacherib’s Blasphemous Letter
8When the Rabshakeh heard that the king of Assyria had left Lachish, he withdrew and found the king fighting against Libnah.
9Now Sennacherib had been warned about Tirhakah king of Cush:“He has set out to fight against you.” On hearing this, Sennacherib sent messengers to Hezekiah, saying,
10“Give this message to Hezekiah king of Judah: ‘Do not let your God, in whom you trust, deceive you by saying that Jerusalem will not be delivered into the hand of the king of Assyria.
11Surely you have heard what the kings of Assyria have done to all the other countries, devoting them to destruction.Will you then be spared?
12Did the gods of the nations destroyed by my fathers rescue those nations—the gods of Gozan, Haran, and Rezeph, and of the people of Eden in Telassar?
13Where are the kings of Hamath, Arpad, Sepharvaim, Hena, and Ivvah?’”
Hezekiah’s Prayer
14So Hezekiah received the letter from the messengers, read it, and went up to the house of the LORD and spread it out before the LORD.
15And Hezekiah prayed to the LORD:
16“O LORD of Hosts, God of Israel, enthroned above the cherubim, You alone are God over all the kingdoms of the earth. You made the heavens and the earth.
17Incline Your ear, O LORD, and hear; open Your eyes, O LORD, and see. Listen to all the words that Sennacherib has sent to defy the living God.
18Truly, O LORD, the kings of Assyria have laid waste all these countries and their lands.
19They have cast their gods into the fire and destroyed them, for they were not gods, but only wood and stone—the work of human hands.
20And now, O LORD our God, save us from his hand, so that all the kingdoms of the earth may know that You alone, O LORD, are God.”
Sennacherib’s Fall Prophesied
21Then Isaiah son of Amoz sent a message to Hezekiah: “This is what the LORD, the God of Israel, says: Because you have prayed to Me concerning Sennacherib king of Assyria,
22this is the word that the LORD has spoken against him: ‘The Virgin Daughter of Ziondespises you and mocks you;the Daughter of Jerusalemshakes her head behind you.
23Whom have you taunted and blasphemed?Against whom have you raised your voiceand lifted your eyes in pride?Against the Holy One of Israel!
24Through your servants you have taunted the Lord,and you have said:“With my many chariotsI have ascendedto the heights of the mountains,to the remote peaks of Lebanon.I have cut down its tallest cedars,the finest of its cypresses.I have reached its farthest heights,the densest of its forests.
25I have dug wellsand drunk foreignwaters.With the soles of my feetI have dried up all the streams of Egypt.”
26Have you not heard?Long ago I ordained it;in days of old I planned it.Now I have brought it to pass,that you should crush fortified citiesinto piles of rubble.
27Therefore their inhabitants, devoid of power,are dismayed and ashamed.They are like plants in the field,tender green shoots,grass on the rooftops,scorchedbefore it is grown.
28But I know your sitting down,your going out and coming in, and your raging against Me.
29Because your rage and arrogance against Mehave reached My ears,I will put My hook in your noseand My bit in your mouth;I will send you backthe way you came.’
30And this will be a sign to you, O Hezekiah: This year you will eatwhat grows on its own,and in the second yearwhat springs from the same.But in the third year you will sow and reap;you will plant vineyards and eat their fruit.
31And the surviving remnant of the house of Judahwill again take root below and bear fruit above.
32For a remnant will go forth from Jerusalem,and survivors from Mount Zion.The zeal of the LORD of Hostswill accomplish this.
33So this is what the LORD says about the king of Assyria: ‘He will not enter this cityor shoot an arrow into it.He will not come before it with a shieldor build up a siege ramp against it.
34He will go back the way he came,and he will not enter this city,’declares the LORD.
35‘I will defend this cityand save itfor My own sakeand for the sake of My servant David.’”
Jerusalem Delivered from the Assyrians
36Then the angel of the LORD went out and struck down 185,000 men in the camp of the Assyrians. When the people got upthe next morning, there were all the dead bodies!
37So Sennacherib king of Assyria broke camp and withdrew. He returned to Nineveh and stayed there.
38One day, while he was worshiping in the temple of his god Nisroch, his sons Adrammelech and Sharezer put him to the sword and escaped to the land of Ararat. And his son Esar-haddon reigned in his place.
