Luke

1Sau khi vào Giê-ri-khô, Đức Giê-su đi ngang qua thành phố ấy.

2Ở đó có một người tên là Da-kêu ; ông đứng đầu những người thu thuế, và là người giàu có.

3Ông ta tìm cách để xem cho biết Đức Giê-su là ai, nhưng không được, vì dân chúng thì đông, mà ông ta lại lùn.

4Ông liền chạy tới phía trước, leo lên một cây sung để xem Đức Giê-su, vì Người sắp đi qua đó.

5Khi Đức Giê-su tới chỗ ấy, thì Người nhìn lên và nói với ông : “Này ông Da-kêu, xuống mau đi, vì hôm nay tôi phải ở lại nhà ông !”

6Ông vội vàng tụt xuống, và mừng rỡ đón rước Người.

7Thấy vậy, mọi người xầm xì với nhau : “Nhà người tội lỗi mà ông ấy cũng vào trọ !”

8Ông Da-kêu đứng đó thưa với Chúa rằng : “Thưa Ngài, đây phân nửa tài sản của tôi, tôi cho người nghèo ; và nếu tôi đã chiếm đoạt của ai cái gì, tôi xin đền gấp bốn.”

9Đức Giê-su mới nói về ông ta rằng : “Hôm nay, ơn cứu độ đã đến cho nhà này, bởi người này cũng là con cháu tổ phụ Áp-ra-ham.

10Vì Con Người đến để tìm và cứu những gì đã mất.”

11Khi dân chúng đang nghe những điều ấy, thì Đức Giê-su lại kể thêm một dụ ngôn, vì Người đang ở gần Giê-ru-sa-lem và vì họ tưởng là Triều Đại Thiên Chúa sắp xuất hiện đến nơi rồi.

12Vậy Người nói : “Có một người quý tộc kia trẩy đi phương xa lãnh nhận vương quyền, rồi trở về.

13Ông gọi mười người trong các tôi tớ của ông đến, phát cho họ mười nén bạc và nói với họ : ‘Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến.’

14Nhưng đồng bào ông ghét ông, nên họ cử một phái đoàn đến sau ông để nói rằng : ‘Chúng tôi không muốn ông này làm vua chúng tôi.’

15“Sau khi lãnh nhận vương quyền, ông trở về. Bấy giờ ông truyền gọi những đầy tớ ông đã giao bạc cho, để xem mỗi người làm ăn sinh lợi được bao nhiêu.

16Người thứ nhất đến trình : ‘Thưa ngài, nén bạc của ngài đã sinh lợi được mười nén.’

17Ông bảo người ấy : ‘Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi ! Vì anh đã trung thành trong việc rất nhỏ, thì hãy cầm quyền cai trị mười thành.’

18Người thứ hai đến trình : ‘Thưa ngài, nén bạc của ngài đã làm lợi được năm nén.’

19Ông cũng bảo người ấy : ‘Anh cũng vậy, anh hãy cai trị năm thành.’

20Rồi người thứ ba đến trình : ‘Thưa ngài, nén bạc của ngài đây, tôi đã bọc khăn giữ kỹ.

21Tôi sợ ngài, vì ngài là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo.’

22Ông nói : ‘Hỡi đầy tớ tồi tệ ! Tôi cứ lời miệng anh mà xử anh. Anh đã biết tôi là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo.

23Thế sao anh không gửi bạc của tôi vào ngân hàng ? Có vậy, khi tôi đến, tôi mới rút ra được cả vốn lẫn lời chứ !’

24Rồi ông bảo những người đứng đó : ‘Lấy lại nén bạc nó giữ mà đưa cho người đã có mười nén.’

25Họ thưa ông : ‘Thưa ngài, anh ấy có mười nén rồi !’

26– ‘Tôi nói cho các anh hay : phàm ai đã có, thì sẽ được cho thêm ; còn ai không có, thì ngay cái nó đang có cũng sẽ bị lấy đi.

27“Còn bọn thù địch của tôi kia, những người không muốn tôi làm vua cai trị chúng, thì hãy dẫn chúng lại đây và giết chết trước mặt tôi.’”

28Nói những lời ấy xong, Đức Giê-su đi đầu, tiến lên Giê-ru-sa-lem.

29Khi đến gần làng Bết-pha-ghê và làng Bê-ta-ni-a, bên triền núi gọi là núi Ô-liu, Người sai hai môn đệ và bảo :

30“Các anh đi vào làng trước mặt kia. Khi vào sẽ thấy một con lừa con chưa ai cỡi bao giờ, đang cột sẵn đó. Các anh cởi dây ra và dắt nó đi.

31Nếu có ai hỏi : ‘Tại sao các anh cởi lừa người ta ra’, thì cứ nói : ‘Chúa có việc cần dùng !’

32Hai người được sai liền ra đi và thấy y như Người đã nói.

33Các ông đang cởi dây lừa, thì những người chủ nói với các ông : “Tại sao các anh lại cởi lừa người ta ra ?”

34Hai ông đáp : “Chúa có việc cần dùng.”

35Các ông dắt lừa về cho Đức Giê-su, rồi lấy áo choàng của mình phủ trên lưng lừa, và giúp Người cỡi lên.

36Người đi tới đâu, dân chúng cũng lấy áo choàng trải xuống mặt đường.

37Khi Người đến gần chỗ dốc xuống núi Ô-liu, tất cả đoàn môn đệ vui mừng bắt đầu lớn tiếng ca tụng Thiên Chúa, vì các phép lạ họ đã được thấy.

38Họ hô lên : *Chúc tụng* Đức Vua, *Đấng ngự đến nhân danh Chúa* ! Bình an trên cõi trời cao, vinh quang trên các tầng trời !

39Trong đám đông, có vài người thuộc nhóm Pha-ri-sêu nói với Đức Giê-su : “Thưa Thầy, Thầy trách môn đệ Thầy đi chứ !”

40Người đáp : “Tôi bảo các ông : họ mà làm thinh, thì sỏi đá cũng sẽ kêu lên !”

41Khi đến gần Giê-ru-sa-lem và trông thấy thành, Đức Giê-su khóc thương

42mà nói : “Phải chi ngày hôm nay ngươi cũng nhận ra những gì đem lại bình an cho ngươi ! Nhưng hiện giờ, điều ấy còn bị che khuất, mắt ngươi không thấy được.

43Thật vậy, sẽ tới những ngày quân thù đắp luỹ chung quanh, bao vây và công hãm ngươi tư bề.

44Chúng sẽ đè bẹp ngươi và con cái đang ở giữa ngươi, và sẽ không để hòn đá nào trên hòn đá nào, vì ngươi đã không nhận biết thời giờ ngươi được Thiên Chúa viếng thăm.”

45Đức Giê-su vào Đền Thờ, Người bắt đầu đuổi những kẻ đang buôn bán

46và nói với họ : “Đã có lời chép rằng : *Nhà Ta sẽ là nhà cầu nguyện*, thế mà các ngươi đã biến thành *sào huyệt của bọn cướp* !”

47Hằng ngày, Người giảng dạy trong Đền Thờ. Các thượng tế và kinh sư tìm cách giết Người, cả các thân hào trong dân cũng vậy.

48Nhưng họ không biết phải làm sao, vì toàn dân say mê nghe Người.

1And entering in, he walked through Jericho.

2And behold, there was a man named Zacheus, who was the chief of the publicans, and he was rich.

3And he sought to see Jesus who he was, and he could not for the crowd, because he was low of stature.

4And running before, he climbed up into a sycamore tree, that he might see him; for he was to pass that way.

5And when Jesus was come to the place, looking up, he saw him, and said to him: Zacheus, make haste and come down; for this day I must abide in thy house.

6And he made haste and came down; and received him with joy.

7And when all saw it, they murmured, saying, that he was gone to be a guest with a man that was a sinner.

8But Zacheus standing, said to the Lord: Behold, Lord, the half of my goods I give to the poor; and if I have wronged any man of any thing, I restore him fourfold.

9Jesus said to him: This day is salvation come to this house, because he also is a son of Abraham.

10For the Son of man is come to seek and to save that which was lost.

11As they were hearing these things, he added and spoke a parable, because he was nigh to Jerusalem, and because they thought that the kingdom of God should immediately be manifested.

12He said therefore: A certain nobleman went into a far country, to receive for himself a kingdom, and to return.

13And calling his ten servants, he gave them ten pounds, and said to them: Trade till I come.

14But his citizens hated him: and they sent an embassage after him, saying: We will not have this man to reign over us.

15And it came to pass, that he returned, having received the kingdom: and he commanded his servants to be called, to whom he had given the money, that he might know how much every man had gained by trading.

16And the first came, saying: Lord, thy pound hath gained ten pounds.

17And he said to him: Well done, thou good servant, because thou hast been faithful in a little, thou shalt have power over ten cities.

18And the second came, saying: Lord, thy pound hath gained five pounds.

19And he said to him: Be thou also over five cities.

20And another came, saying: Lord, behold here is thy pound, which I have kept laid up in a napkin;

21For I feared thee, because thou art an austere man: thou takest up what thou didst not lay down, and thou reapest that which thou didst not sow.

22He saith to him: Out of thy own mouth I judge thee, thou wicked servant. Thou knewest that I was an austere man, taking up what I laid not down, and reaping that which I did not sow:

23And why then didst thou not give my money into the bank, that at my coming, I might have exacted it with usury?

24And he said to them that stood by: Take the pound away from him, and give it to him that hath ten pounds.

25And they said to him: Lord, he hath ten pounds.

26But I say to you, that to every one that hath shall be given, and he shall abound: and from him that hath not, even that which he hath, shall be taken from him.

27But as for those my enemies, who would not have me reign over them, bring them hither, and kill them before me.

28And having said these things, he went before, going up to Jerusalem.

29And it came to pass, when he was come nigh to Bethphage and Bethania, unto the mount called Olivet, he sent two of his disciples,

30Saying: Go into the town which is over against you, at your entering into which you shall find the colt of an ass tied, on which no man ever hath sitten: loose him, and bring him hither.

31And if any man shall ask you: Why do you loose him? you shall say thus unto him: Because the Lord hath need of his service.

32And they that were sent, went their way, and found the colt standing, as he had said unto them.

33And as they were loosing the colt, the owners thereof said to them: Why loose you the colt?

34But they said: Because the Lord hath need of him.

35And they brought him to Jesus. And casting their garments on the colt, they set Jesus thereon.

36And as he went, they spread their clothes underneath in the way.

37And when he was now coming near the descent of mount Olivet, the whole multitude of his disciples began with joy to praise God with a loud voice, for all the mighty works they had seen,

38Saying: Blessed be the king who cometh in the name of the Lord, peace in heaven, and glory on high!

39And some of the Pharisees, from amongst the multitude, said to him: Master, rebuke thy disciples.

40To whom he said: I say to you, that if these shall hold their peace, the stones will cry out.

41And when he drew near, seeing the city, he wept over it, saying:

42If thou also hadst known, and that in this thy day, the things that are to thy peace; but now they are hidden from thy eyes.

43For the days shall come upon thee, and thy enemies shall cast a trench about thee, and compass thee round, and straiten thee on every side,

44And beat thee flat to the ground, and thy children who are in thee: and they shall not leave in thee a stone upon a stone: because thou hast not known the time of thy visitation.

45And entering into the temple, he began to cast out them that sold therein, and them that bought.

46Saying to them: It is written: My house is the house of prayer. But you have made it a den of thieves.

47And he was teaching daily in the temple. And the chief priests and the scribes and the rulers of the people sought to destroy him:

48And they found not what to do to him: for all the people were very attentive to hear him.