Genesis

1And he commanded the steward of his house, saying, Fill the men’s sacks with food, as much as they can carry, and put every man’s money in his sack’s mouth.

2And put my cup, the silver cup, in the sack’s mouth of the youngest, and his corn money. And he did according to the word that Joseph had spoken.

3As soon as the morning was light, the men were sent away, they and their asses.

4And when they were gone out of the city, and not yet far off, Joseph said unto his steward, Up, follow after the men; and when thou dost overtake them, say unto them, Wherefore have ye rewarded evil for good?

5Is not this it in which my lord drinketh, and whereby indeed he divineth? ye have done evil in so doing.

6¶ And he overtook them, and he spake unto them these same words.

7And they said unto him, Wherefore saith my lord these words? God forbid that thy servants should do according to this thing:

8Behold, the money, which we found in our sacks’ mouths, we brought again unto thee out of the land of Canaan: how then should we steal out of thy lord’s house silver or gold?

9With whomsoever of thy servants it be found, both let him die, and we also will be my lord’s bondmen.

10And he said, Now also let it be according unto your words: he with whom it is found shall be my servant; and ye shall be blameless.

11Then they speedily took down every man his sack to the ground, and opened every man his sack.

12And he searched, and began at the eldest, and left at the youngest: and the cup was found in Benjamin’s sack.

13Then they rent their clothes, and laded every man his ass, and returned to the city.

14¶ And Judah and his brethren came to Joseph’s house; for he was yet there: and they fell before him on the ground.

15And Joseph said unto them, What deed is this that ye have done? wot ye not that such a man as I can certainly divine?

16And Judah said, What shall we say unto my lord? what shall we speak? or how shall we clear ourselves? God hath found out the iniquity of thy servants: behold, we are my lord’s servants, both we, and he also with whom the cup is found.

17And he said, God forbid that I should do so: but the man in whose hand the cup is found, he shall be my servant; and as for you, get you up in peace unto your father.

18¶ Then Judah came near unto him, and said, Oh my lord, let thy servant, I pray thee, speak a word in my lord’s ears, and let not thine anger burn against thy servant: for thou art even as Pharaoh.

19My lord asked his servants, saying, Have ye a father, or a brother?

20And we said unto my lord, We have a father, an old man, and a child of his old age, a little one; and his brother is dead, and he alone is left of his mother, and his father loveth him.

21And thou saidst unto thy servants, Bring him down unto me, that I may set mine eyes upon him.

22And we said unto my lord, The lad cannot leave his father: for if he should leave his father, his father would die.

23And thou saidst unto thy servants, Except your youngest brother come down with you, ye shall see my face no more.

24And it came to pass when we came up unto thy servant my father, we told him the words of my lord.

25And our father said, Go again, and buy us a little food.

26And we said, We cannot go down: if our youngest brother be with us, then will we go down: for we may not see the man’s face, except our youngest brother be with us.

27And thy servant my father said unto us, Ye know that my wife bare me two sons:

28And the one went out from me, and I said, Surely he is torn in pieces; and I saw him not since:

29And if ye take this also from me, and mischief befall him, ye shall bring down my gray hairs with sorrow to the grave.

30Now therefore when I come to thy servant my father, and the lad be not with us; seeing that his life is bound up in the lad’s life;

31It shall come to pass, when he seeth that the lad is not with us, that he will die: and thy servants shall bring down the gray hairs of thy servant our father with sorrow to the grave.

32For thy servant became surety for the lad unto my father, saying, If I bring him not unto thee, then I shall bear the blame to my father for ever.

33Now therefore, I pray thee, let thy servant abide instead of the lad a bondman to my lord; and let the lad go up with his brethren.

34For how shall I go up to my father, and the lad be not with me? lest peradventure I see the evil that shall come on my father.

1Ông Giu-se truyền cho người quản gia của ông : “Anh hãy đổ đầy bao lúa của mấy người này ; họ mang được bao nhiêu thì đổ cho họ bấy nhiêu, rồi bạc của người nào thì đặt vào miệng bao của người ấy.

2Chén của tôi cái chén bạc, thì anh đặt vào miệng bao lúa của đứa út, cùng với số bạc mua lúa của nó.” Người quản gia làm như lời ông dặn.

3Khi trời sáng, người ta để cho các anh em ra đi, cùng với lừa của họ.

4Họ vừa ra khỏi thành, chưa được bao xa, thì ông Giu-se bảo người quản gia của ông : “Đứng lên ! hãy rượt theo những người kia, và khi đuổi kịp thì bảo họ : ‘Sao các ông lại lấy oán đền ơn ?

5Đó chẳng phải là đồ vật chủ tôi dùng để uống và để bói toán sao ? Các ông làm như vậy là xấu !’”

6Người ấy đuổi kịp họ và nói với họ những lời trên.

7Họ đáp : “Sao ngài lại nói những lời lẽ như vậy ? Không đời nào các tôi tớ ngài lại làm một chuyện như thế !

8Ngài coi : số bạc chúng tôi đã tìm thấy ở miệng các bao lúa của chúng tôi, chúng tôi đã đem từ đất Ca-na-an đến trả lại cho ngài. Làm sao chúng tôi lại có thể lấy trộm bạc hay vàng trong nhà ông chủ ngài được ?

9Hễ tìm thấy đồ vật đó nơi ai, thì người ấy phải chết ; còn chúng tôi sẽ làm nô lệ cho ngài.”

10Người quản gia nói : “Thôi được, cứ như lời các ông. Hễ tìm thấy đồ vật đó nơi ai, thì người ấy phải làm nô lệ cho tôi, còn các ông sẽ vô can.”

11Ai nấy vội vàng hạ bao lúa của mình xuống đất, rồi mở bao ra.

12Người quản gia lục soát, bắt đầu từ người anh cả và kết thúc nơi người em út. Cái chén được tìm thấy trong bao lúa của Ben-gia-min.

13Họ xé áo mình ra, rồi mỗi người chất đồ lên lưng lừa của mình và trở về thành.

14Khi ông Giu-đa và các anh em vào nhà ông Giu-se, thì ông còn đang ở đó, và họ cúi rạp xuống đất, trước mặt ông.

15Ông Giu-se nói với họ : “Các người làm gì vậy ? Các người không biết rằng một người như ta phải có tài bói toán sao ?”

16Ông Giu-đa nói : “Chúng tôi biết thưa gì với ngài, nói năng làm sao, tự biện hộ thế nào ? Thiên Chúa đã phơi bày tội của các tôi tớ ngài ra. Chúng tôi xin làm nô lệ cho ngài, cả chúng tôi lẫn người bị tìm thấy đang giữ cái chén.”

17Ông Giu-se nói : “Không đời nào ta làm điều ấy ! Người bị tìm thấy đang giữ cái chén, thì sẽ phải làm nô lệ cho ta, còn các người thì cứ về bình an với cha các người.”

18Bấy giờ, ông Giu-đa lại gần ông và nói : “Thưa ngài, xin xá lỗi. Xin cho tôi tớ ngài được nói một lời thấu đến tai ngài. Xin ngài đừng trút cơn thịnh nộ xuống tôi tớ ngài : quả thật, ngài ngang hàng với Pha-ra-ô.

19Ngài đã hỏi các tôi tớ ngài rằng : ‘Các người còn cha hay anh em nào không ?’

20Chúng tôi đã thưa với ngài : ‘Chúng tôi có cha già và một đứa em út, sinh ra lúc người đã già ; thằng anh cùng mẹ với nó đã chết, chỉ còn lại mình nó, nên người thương nó.’

21Ngài đã bảo các tôi tớ ngài : ‘Các người đưa nó xuống cho ta, để ta nhìn thấy nó tận mắt.’

22Chúng tôi đã thưa với ngài : ‘Thằng bé không thể rời cha, nếu nó rời cha, thì người sẽ chết mất !’

23Nhưng ngài đã bảo các tôi tớ ngài : ‘Nếu em út các người không cùng xuống với các người, thì các người sẽ không được gặp mặt ta nữa.’

24Vậy khi chúng tôi về với tôi tớ ngài, là cha của tôi, thì chúng tôi đã nói lại với người những lời của ngài.

25Cha chúng tôi bảo : ‘Hãy trở lại mua ít lương thực về.’

26Chúng tôi trả lời : ‘Chúng con không thể xuống đó được. Nếu có em út cùng đi với chúng con, thì chúng con mới xuống ; vì chúng con không thể gặp mặt ông ấy, nếu em út không cùng đi với chúng con.’

27Tôi tớ ngài, là cha của tôi, nói với chúng tôi : ‘Các con biết rằng vợ của cha đã sinh cho cha hai đứa.

28Một đứa đã lìa cha, và cha đã nói : Đúng là nó đã bị xé xác, và cho đến nay cha chẳng được nhìn lại nó.

29Nếu các con đem cả đứa này đi xa cha, và nó gặp tai hoạ, thì các con sẽ làm cho kẻ bạc đầu này phải đau khổ mà xuống âm phủ.’

30Vậy bây giờ nếu tôi về với tôi tớ ngài, là cha của tôi, mà không có thằng bé cùng về với chúng tôi, bởi vì người chỉ sống khi nó sống,

31thì khi thấy là không có thằng bé, người sẽ chết mất. Các tôi tớ ngài sẽ làm cho kẻ bạc đầu, là tôi tớ ngài và là cha của chúng tôi, phải buồn sầu mà xuống âm phủ.

32Trước mặt cha tôi, tôi tớ ngài đã bảo lãnh cho thằng bé và nói : ‘Nếu con không đưa nó về cho cha, thì con sẽ đắc tội với cha suốt đời.’

33Vậy bây giờ, tôi tớ ngài xin ở lại làm nô lệ ngài thế cho thằng bé, còn thằng bé thì xin cho về với các anh nó.

34Thật vậy, tôi về với cha tôi thế nào được, nếu thằng bé không cùng đi với tôi ? Tôi không thể nào chứng kiến tai hoạ sẽ giáng xuống cha tôi !”