Proverbs

1Words of Lemuel a king, a declaration that his mother taught him:

2'What, my son? and what, son of my womb? And what, son of my vows?

3Give not to women thy strength, And thy ways to wiping away of kings.

4Not for kings, O Lemuel, Not for kings, to drink wine, And for princes a desire of strong drink.

5Lest he drink, and forget the decree, And change the judgment of any of the sons of affliction.

6Give strong drink to the perishing, And wine to the bitter in soul,

7He drinketh, and forgetteth his poverty, And his misery he remembereth not again.

8Open thy mouth for the dumb, For the right of all sons of change.

9Open thy mouth, judge righteously, Both the cause of the poor and needy!'

10A woman of worth who doth find? Yea, far above rubies [is] her price.

11The heart of her husband hath trusted in her, And spoil he lacketh not.

12She hath done him good, and not evil, All days of her life.

13She hath sought wool and flax, And with delight she worketh [with] her hands.

14She hath been as ships of the merchant, From afar she bringeth in her bread.

15Yea, she riseth while yet night, And giveth food to her household, And a portion to her damsels.

16She hath considered a field, and taketh it, From the fruit of her hands she hath planted a vineyard.

17She hath girded with might her loins, And doth strengthen her arms.

18She hath perceived when her merchandise [is] good, Her lamp is not extinguished in the night.

19Her hands she hath sent forth on a spindle, And her hands have held a distaff.

20Her hand she hath spread forth to the poor, Yea, her hands she sent forth to the needy.

21She is not afraid of her household from snow, For all her household are clothed [with] scarlet.

22Ornamental coverings she hath made for herself, Silk and purple [are] her clothing.

23Known in the gates is her husband, In his sitting with elders of the land.

24Linen garments she hath made, and selleth, And a girdle she hath given to the merchant.

25Strength and honour [are] her clothing, And she rejoiceth at a latter day.

26Her mouth she hath opened in wisdom, And the law of kindness [is] on her tongue.

27She [is] watching the ways of her household, And bread of sloth she eateth not.

28Her sons have risen up, and pronounce her happy, Her husband, and he praiseth her,

29'Many [are] the daughters who have done worthily, Thou hast gone up above them all.'

30The grace [is] false, and the beauty [is] vain, A woman fearing Jehovah, she may boast herself.

31Give ye to her of the fruit of her hands, And her works do praise her in the gates!

Lời của Vua Lê-mu-ên

1Châm ngôn của Vua Lê-mu-ên, domẹ vua truyền lại.

2Con ơi! Đứa con mà lòng dạ mẹ đã cưu mang,đứa con mà mẹ đã khấn hứa,

3đừng vì đàn bà mà tiêu hao năng lực,đừng theo vết xe đổ của các vua chúa.

4Lê-mu-ên, con ơi, vua chúa không nên ham rượu.Các quan chức đừng đam mê thức uống có men.

5Uống vào, con sẽ quên hết luật lệ,xâm phạm quyền lợi, công lý của người cùng khổ.

6Hãy đem chất men cho người hấp hốivà đem rượu cho người có tâm hồn sầu thảm.

7Họ uống cho quên đi nỗi khổ,và cũng chẳng bận tâm đến mọi mối sầu.

8Hãy lên tiếng bênh vực người cô thế;và biện hộ cho quyền lợi của người bất hạnh.

9Con hãy phán xét công minh,bảo đảm công lý cho người nghèo yếu.

Người Vợ Tài Đức

10Một người vợ hiền đức, ai có thể tìm được?Giá trị nàng còn quý hơn châu ngọc.

11Nàng được chồng tín nhiệm,và thu hoa lợi không thiếu thốn.

12Nàng chẳng làm thương tổn,nhưng suốt đời đem hạnh phước cho chồng.

13Nàng bận bịu quay sợi,dệt dạ và vải gai.

14Nàng giống như con tàuchở thực phẩm về từ xa.

15Thức giấc khi trời chưa sáng,nàng sửa soạn thức ăn cho gia đình, sắp đặt công việc cho các tớ gái.

16Nàng lưu ý một thửa ruộng và mua nó,với lợi tức làm ra, nàng lập một vườn nho.

17Nàng đảm đang, chịu khó,và hết sức làm công việc gia đình.

18Thức làm việc đến khuya;theo dõi giá hàng hóa, để mua bán kịp thời.

19Nàng tra tay vào guồng kéo sợi,nàng cần cù kéo chỉ dệt tơ.

20Nàng đưa tay giúp người khốn khó,rộng rãi chăm lo, giúp đỡ người nghèo.

21Không sợ gia đình gặp tuyết giá,vì sắm sẵn áo ấm bằng dạ.

22Nàng dệt lấy chăn mền,áo xống nàng bằng vải gai mịn.

23Chồng nàng được nổi danh,thuộc hàng nhân vật cao cấp trong xứ.

24Nàng sản xuất áo quần,đem bán cho con buôn.

25Là người có nghị lực và duyên dáng,nàng hớn hở nhìn vào tương lai tươi sáng.

26Nàng ăn nói khôn ngoan,lấy nhân từ làm kim chỉ nam.

27Nàng chăm sóc mọi việc trong nhà,không bao giờ biếng nhác.

28Con cái chúc nàng hạnh phước.Chồng nàng tấm tắc ngợi khen:

29“Có nhiều phụ nữ tài đức,nhưng nàng trỗi hơn tất cả.”

30Duyên dáng thường giả trá, sắc đẹp cũng tàn phai;nhưng ai kính sợ Chúa Hằng Hữu sẽ được ngợi ca mãi.

31Cùng được hưởng thành quả của công việc do tay mình làm ra.Nàng đáng được ca ngợi giữa nơi công cộng.