Matthew

1On that day Jesus went out of the house and sat by the seaside.

2Great multitudes gathered to him, so that he entered into a boat and sat; and all the multitude stood on the beach.

3He spoke to them many things in parables, saying,“Behold, a farmer went out to sow.

4As he sowed, some seeds fell by the roadside, and the birds came and devoured them.

5Others fell on rocky ground, where they didn’t have much soil, and immediately they sprang up, because they had no depth of earth.

6When the sun had risen, they were scorched. Because they had no root, they withered away.

7Others fell amongst thorns. The thorns grew up and choked them.

8Others fell on good soil and yielded fruit: some one hundred times as much, some sixty, and some thirty.

9He who has ears to hear, let him hear.”

10The disciples came, and said to him, “Why do you speak to them in parables?”

11He answered them,“To you it is given to know the mysteries of the Kingdom of Heaven, but it is not given to them.

12For whoever has, to him will be given, and he will have abundance; but whoever doesn’t have, from him will be taken away even that which he has.

13Therefore I speak to them in parables, because seeing they don’t see, and hearing, they don’t hear, neither do they understand.

14In them the prophecy of Isaiah is fulfilled, which says,‘By hearing you will hear,and will in no way understand;Seeing you will see,and will in no way perceive;

15for this people’s heart has grown callous,their ears are dull of hearing, and they have closed their eyes;or else perhaps they might perceive with their eyes,hear with their ears, understand with their heart,and would turn again,and I would heal them.’

16“But blessed are your eyes, for they see; and your ears, for they hear.

17For most certainly I tell you that many prophets and righteous men desired to see the things which you see, and didn’t see them; and to hear the things which you hear, and didn’t hear them.

18“Hear, then, the parable of the farmer.

19When anyone hears the word of the Kingdom and doesn’t understand it, the evil one comes and snatches away that which has been sown in his heart. This is what was sown by the roadside.

20What was sown on the rocky places, this is he who hears the word and immediately with joy receives it;

21yet he has no root in himself, but endures for a while. When oppression or persecution arises because of the word, immediately he stumbles.

22What was sown amongst the thorns, this is he who hears the word, but the cares of this age and the deceitfulness of riches choke the word, and he becomes unfruitful.

23What was sown on the good ground, this is he who hears the word and understands it, who most certainly bears fruit and produces, some one hundred times as much, some sixty, and some thirty.”

24He set another parable before them, saying,“The Kingdom of Heaven is like a man who sowed good seed in his field,

25but while people slept, his enemy came and sowed darnel weedsalso amongst the wheat, and went away.

26But when the blade sprang up and produced grain, then the darnel weeds appeared also.

27The servants of the householder came and said to him, ‘Sir, didn’t you sow good seed in your field? Where did these darnel weeds come from?’

28“He said to them, ‘An enemy has done this.’“The servants asked him, ‘Do you want us to go and gather them up?’

29“But he said, ‘No, lest perhaps while you gather up the darnel weeds, you root up the wheat with them.

30Let both grow together until the harvest, and in the harvest time I will tell the reapers, “First, gather up the darnel weeds, and bind them in bundles to burn them; but gather the wheat into my barn.”’”

31He set another parable before them, saying,“The Kingdom of Heaven is like a grain of mustard seed which a man took, and sowed in his field,

32which indeed is smaller than all seeds. But when it is grown, it is greater than the herbs and becomes a tree, so that the birds of the air come and lodge in its branches.”

33He spoke another parable to them.“The Kingdom of Heaven is like yeast which a woman took and hid in three measuresof meal, until it was all leavened.”

34Jesus spoke all these things in parables to the multitudes; and without a parable, he didn’t speak to them,

35that it might be fulfilled which was spoken through the prophet, saying,“I will open my mouth in parables;I will utter things hidden from the foundation of the world.”

36Then Jesus sent the multitudes away, and went into the house. His disciples came to him, saying, “Explain to us the parable of the darnel weeds of the field.”

37He answered them,“He who sows the good seed is the Son of Man,

38the field is the world, the good seeds are the children of the Kingdom, and the darnel weeds are the children of the evil one.

39The enemy who sowed them is the devil. The harvest is the end of the age, and the reapers are angels.

40As therefore the darnel weeds are gathered up and burnt with fire; so will it be at the end of this age.

41The Son of Man will send out his angels, and they will gather out of his Kingdom all things that cause stumbling and those who do iniquity,

42and will cast them into the furnace of fire. There will be weeping and gnashing of teeth.

43Then the righteous will shine like the sun in the Kingdom of their Father. He who has ears to hear, let him hear.

44“Again, the Kingdom of Heaven is like treasure hidden in the field, which a man found and hid. In his joy, he goes and sells all that he has and buys that field.

45“Again, the Kingdom of Heaven is like a man who is a merchant seeking fine pearls,

46who having found one pearl of great price, he went and sold all that he had and bought it.

47“Again, the Kingdom of Heaven is like a dragnet that was cast into the sea and gathered some fish of every kind,

48which, when it was filled, fishermen drew up on the beach. They sat down and gathered the good into containers, but the bad they threw away.

49So it will be in the end of the world.The angels will come and separate the wicked from amongst the righteous,

50and will cast them into the furnace of fire. There will be weeping and gnashing of teeth.”

51Jesus said to them,“Have you understood all these things?”They answered him, “Yes, Lord.”

52He said to them,“Therefore every scribe who has been made a disciple in the Kingdom of Heaven is like a man who is a householder, who brings out of his treasure new and old things.”

53When Jesus had finished these parables, he departed from there.

54Coming into his own country, he taught them in their synagogue, so that they were astonished and said, “Where did this man get this wisdom and these mighty works?

55Isn’t this the carpenter’s son? Isn’t his mother called Mary, and his brothers James, Joses, Simon, and Judas?

56Aren’t all of his sisters with us? Where then did this man get all of these things?”

57They were offended by him. But Jesus said to them,“A prophet is not without honour, except in his own country and in his own house.”

58He didn’t do many mighty works there because of their unbelief.

1Hôm ấy, Đức Giê-su từ trong nhà đi ra ngồi ở ven Biển Hồ.

2Dân chúng tụ họp bên Người rất đông, nên Người phải xuống thuyền mà ngồi, còn tất cả dân chúng thì đứng trên bờ.

3Người nói : “Người gieo giống đi ra gieo giống.

4Trong khi người ấy gieo, thì có những hạt rơi xuống vệ đường, chim chóc đến ăn mất.

5Có những hạt rơi trên nơi sỏi đá, chỗ đất không có nhiều ; nó mọc ngay, vì đất không sâu ;

6nhưng khi nắng lên, nó liền bị cháy, và vì thiếu rễ nên bị chết khô.

7Có những hạt rơi vào bụi gai, gai mọc lên làm nó chết nghẹt.

8Có những hạt lại rơi nhằm đất tốt, nên sinh hoa kết quả : hạt được gấp trăm, hạt được sáu chục, hạt được ba chục.

9Ai có tai thì nghe.”

10Các môn đệ đến gần hỏi Đức Giê-su rằng : “Sao Thầy lại dùng dụ ngôn mà nói với họ ?”

11Người đáp : “Bởi vì anh em thì được ơn hiểu biết các mầu nhiệm Nước Trời, còn họ thì không.

12Ai đã có thì được cho thêm, và sẽ có dư thừa ; còn ai không có, thì ngay cái đang có, cũng sẽ bị lấy mất.

13Bởi thế, nếu Thầy dùng dụ ngôn mà nói với họ, là vì họ nhìn mà không nhìn, nghe mà không nghe không hiểu.

14Thế là đối với họ đã ứng nghiệm lời sấm của ngôn sứ I-sai-a, rằng : *Các ngươi có lắng tai nghe cũng chẳng hiểu, có trố mắt nhìn cũng chẳng thấy ;*

15*vì lòng dân này đã ra chai đá : chúng đã bịt tai nhắm mắt, kẻo mắt chúng thấy, tai chúng nghe, và lòng hiểu được mà hoán cải, và rồi Ta sẽ chữa chúng cho lành.*

16“Còn anh em, mắt anh em thật có phúc vì được thấy, tai anh em thật có phúc, vì được nghe.

17Quả thế, Thầy bảo thật anh em, nhiều ngôn sứ và nhiều người công chính đã mong mỏi thấy điều anh em đang thấy, mà không được thấy, nghe điều anh em đang nghe, mà không được nghe.

18“Vậy anh em hãy nghe dụ ngôn người gieo giống.

19Hễ ai nghe lời rao giảng Nước Trời mà không hiểu, thì quỷ dữ đến cướp đi điều đã gieo trong lòng người ấy : đó là kẻ đã được gieo bên vệ đường.

20Còn kẻ được gieo trên nơi sỏi đá, đó là kẻ nghe Lời và liền vui vẻ đón nhận.

21Nhưng nó không đâm rễ mà là kẻ nhất thời : khi gặp gian nan hay bị ngược đãi vì Lời, nó vấp ngã ngay.

22Còn kẻ được gieo vào bụi gai, đó là kẻ nghe Lời, nhưng nỗi lo lắng sự đời, và bả vinh hoa phú quý bóp nghẹt, khiến Lời không sinh hoa kết quả gì.

23Còn kẻ được gieo trên đất tốt, đó là kẻ nghe Lời và hiểu, thì tất nhiên sinh hoa kết quả và làm ra, kẻ được gấp trăm, kẻ được sáu chục, kẻ được ba chục.”

24Đức Giê-su trình bày cho dân chúng nghe một dụ ngôn khác : “Nước Trời ví như chuyện người kia gieo giống tốt trong ruộng mình.

25Khi mọi người đang ngủ, thì kẻ thù của ông đến gieo thêm cỏ lùng vào giữa lúa, rồi đi mất.

26Khi lúa mọc lên và trổ bông, thì cỏ lùng cũng xuất hiện.

27Đầy tớ mới đến thưa chủ nhà rằng : ‘Thưa ông, không phải ông đã gieo giống tốt trong ruộng ông sao ? Thế thì cỏ lùng ở đâu mà ra vậy ?’

28Ông đáp : ‘Kẻ thù đã làm đó !’ Đầy tớ nói : ‘Vậy ông có muốn chúng tôi ra đi gom lại không ?’

29Ông đáp : ‘Đừng, sợ rằng khi gom cỏ lùng, các anh làm bật luôn rễ lúa.

30Cứ để cả hai cùng lớn lên cho tới mùa gặt. Đến ngày mùa, tôi sẽ bảo thợ gặt : hãy gom cỏ lùng lại, bó thành bó mà đốt đi, còn lúa, thì hãy thu vào kho lẫm cho tôi.’”

31Đức Giê-su còn trình bày cho họ nghe một dụ ngôn khác. Người nói : “Nước Trời cũng giống như chuyện hạt cải người nọ lấy gieo trong ruộng mình.

32Tuy nó là loại nhỏ nhất trong tất cả các hạt giống, nhưng khi lớn lên, thì lại là thứ lớn nhất ; nó trở thành cây, đến nỗi chim trời tới làm tổ trên cành được.”

33Người còn kể cho họ một dụ ngôn khác : “Nước Trời cũng giống như chuyện nắm men bà kia lấy vùi vào ba thúng bột, cho đến khi tất cả bột dậy men.”

34Tất cả các điều ấy, Đức Giê-su dùng dụ ngôn mà nói với đám đông ; và Người không nói gì với họ mà không dùng dụ ngôn,

35hầu ứng nghiệm lời sấm của ngôn sứ : *Mở miệng ra, tôi sẽ kể dụ ngôn, công bố những điều được giữ kín từ tạo thiên lập địa.*

36Bấy giờ, Đức Giê-su bỏ đám đông mà về nhà. Các môn đệ lại gần Người và thưa rằng : “Xin Thầy giải nghĩa dụ ngôn cỏ lùng trong ruộng cho chúng con nghe.”

37Người đáp : “Kẻ gieo hạt giống tốt là Con Người.

38Ruộng là thế gian. Hạt giống tốt, đó là con cái Nước Trời. Cỏ lùng là con cái Ác Thần.

39Kẻ thù đã gieo cỏ lùng là ma quỷ. Mùa gặt là ngày tận thế. Thợ gặt là các thiên thần.

40Vậy, như người ta nhặt cỏ lùng rồi lấy lửa đốt đi thế nào, thì đến ngày tận thế cũng sẽ xảy ra như vậy.

41Con Người sẽ sai các thiên thần của Người tập trung mọi kẻ làm gương mù gương xấu và mọi kẻ làm điều gian ác, mà tống ra khỏi Nước của Người,

42rồi quăng chúng vào lò lửa ; ở đó, chúng sẽ phải khóc lóc nghiến răng.

43Bấy giờ người công chính sẽ chói lọi như mặt trời, trong Nước của Cha họ. Ai có tai thì nghe.

44“Nước Trời giống như chuyện kho báu chôn giấu trong ruộng. Có người kia gặp được thì liền chôn giấu lại, rồi vui mừng đi bán tất cả những gì mình có mà mua thửa ruộng ấy.

45“Nước Trời lại cũng giống như chuyện một thương gia đi tìm ngọc đẹp.

46Tìm được một viên ngọc quý, ông ta ra đi, bán tất cả những gì mình có mà mua viên ngọc ấy.

47“Nước Trời lại còn giống như chuyện chiếc lưới thả xuống biển, gom được đủ thứ cá.

48Khi lưới đầy, người ta kéo lên bãi, rồi ngồi nhặt cá tốt cho vào giỏ, còn cá xấu thì vứt ra ngoài.

49Đến ngày tận thế, cũng sẽ xảy ra như vậy. Các thiên thần sẽ xuất hiện và tách biệt kẻ xấu ra khỏi hàng ngũ người công chính,

50rồi quăng chúng vào lò lửa. Ở đó, chúng sẽ phải khóc lóc nghiến răng.

51“Anh em có hiểu tất cả những điều ấy không ?” Họ đáp : “Thưa hiểu.”

52Người bảo họ : “Bởi vậy, bất cứ kinh sư nào đã được học hỏi về Nước Trời, thì cũng giống như chủ nhà kia lấy ra từ trong kho tàng của mình cả cái mới lẫn cái cũ.”

53Khi Đức Giê-su kể các dụ ngôn ấy xong, Người đi khỏi nơi đó.

54Người về quê, giảng dạy dân chúng trong hội đường của họ, khiến họ sửng sốt và nói : “Bởi đâu ông ta được khôn ngoan và làm được những phép lạ như thế ?

55Ông không phải là con bác thợ sao ? Mẹ của ông không phải là bà Ma-ri-a ; anh em của ông không phải là các ông Gia-cô-bê, Giô-xếp, Si-môn và Giu-đa sao ?

56Và chị em của ông không phải đều là bà con lối xóm với chúng ta sao ? Vậy bởi đâu ông ta được như thế ?”

57Và họ vấp ngã vì Người. Nhưng Đức Giê-su bảo họ : “Ngôn sứ có bị rẻ rúng, thì cũng chỉ là ở chính quê hương mình và trong gia đình mình mà thôi.”

58Người không làm nhiều phép lạ tại đó, vì họ không tin.