Proverbs

1Vinh dự đến với người khờ dại,cũng hiếm như mưa ngày mùa, như tuyết tháng hạ.

2Lời nguyền rủa vô cớ chẳng tới đâu,như chim sẻ bay đi, chim én liệng lại.

3Roi dành cho ngựa, cương cho lừa,đòn vọt cho lưng đứa ngu si.

4Đừng đối đáp người khờ dại như sự khờ dại của nó,kẻo con cũng giống như nó.

5Phải dùng lý luận ngớ ngẩn đáp người khờ dại,để nó đừng thấy như là nó khôn.

6Dùng một đần truyền tin tức,chẳng khác gì tự đầu độc, tự chặt chân.

7Châm ngôn trong miệng người khờ dại,khác nào chân bại trong thân thể người què.

8Ca tụng người khờ dạinhư cột đá vào ná.

9Châm ngôn trong miệng người ngu dại,như cành gai trong tay người say.

10Mướn người dại, người lang thang làm lụng,họ sẽ như người cầm cung bắn phá tứ tung.

11Người ngu lặp lại điều khờ dại nó đã trót làm,như chó mửa ra rồi liếm lại.

12Một người tự phụ cho mình là khôn,còn tệ hại hơn một người đần độn.

13Người lười biếng nói rằng: “Có con sư tử ngoài đường!Một con sư tử gầm thét ngoài phố!”

14Cửa xoay trên bản lề thể nào,người lười biếng cũng xoay trở trên giường thể ấy.

15Người biếng nhác đặt tay mình vào đĩa,nhưng rồi thôi, không đưa lên miệng mình.

16Tuy nhiên, hắn tự cho rằng mình khôn ngoanhơn bảy người thông sáng khác.

17Người đi ngoài đường thấy đám cãi nhau,vô cớ mà can thiệp, khác nào kéo tai con chó vậy.

18Người nào lừa gạt bạn mìnhrồi nói rằng: “Tôi chỉ đùa thôi.”

19Cũng như người điên ném than lửa,bắn tên gây chết chóc.

20Không có lửa nếu không củi, không dầu,không bất bình nếu không nói hành, nói xấu.

21Người nhanh giận nhạy chuyện rầy rà,như than, như củi, mau cháy bùng ra.

22Lời rỉ tai như của ngon vật lạ,nuốt vào, thỏa lòng mát dạ.

23Lời hoa mỹ che đậy lòng độc ác,như lớp men bóng bẩy bao ngoài bình đất rẻ tiền.

24Người quỷ quyệt dùng lời xảo trá,nhưng trong lòng chất chứa gian manh.

25Khi nó nói lời dịu ngọt đừng tin,vì lòng nó chứa bảy điều gớm ghiếc.

26Chúng nói nhân nói nghĩa đủ điều,nhưng bộ mặt thật sẽ phô bày nơi công chúng.

27Ai gài bẫy sẽ rơi vào bẫy,lăn đá hại người, lại bị đá đè nát thân.

28Nói dối, nói nịnh người nó chẳng thương,gây nên tai hại khôn lường?

1As snow in summer, and as rain in harvest, So honour [is] not comely for a fool.

2As a bird by wandering, as a swallow by flying, So reviling without cause doth not come.

3A whip is for a horse, a bridle for an ass, And a rod for the back of fools.

4Answer not a fool according to his folly, Lest thou be like to him — even thou.

5Answer a fool according to his folly, Lest he be wise in his own eyes.

6He is cutting off feet, he is drinking injury, Who is sending things by the hand of a fool.

7Weak have been the two legs of the lame, And a parable in the mouth of fools.

8As one who is binding a stone in a sling, So [is] he who is giving honour to a fool.

9A thorn hath gone up into the hand of a drunkard, And a parable in the mouth of fools.

10Great [is] the Former of all, And He is rewarding a fool, And is rewarding transgressors.

11As a dog hath returned to its vomit, A fool is repeating his folly.

12Thou hast seen a man wise in his own eyes, More hope of a fool than of him!

13The slothful hath said, 'A lion [is] in the way, A lion [is] in the broad places.'

14The door turneth round on its hinge, And the slothful on his bed.

15The slothful hath hid his hand in a dish, He is weary of bringing it back to his mouth.

16Wiser [is] the slothful in his own eyes, Than seven [men] returning a reason.

17Laying hold on the ears of a dog, [Is] a passer-by making himself wrath for strife not his own.

18As [one] pretending to be feeble, Who is casting sparks, arrows, and death,

19So hath a man deceived his neighbour, And hath said, 'Am not I playing?'

20Without wood is fire going out, And without a tale-bearer, contention ceaseth,

21Coal to burning coals, and wood to fire, And a man of contentions to kindle strife.

22The words of a tale-bearer [are] as self-inflicted wounds, And they have gone down [to] the inner parts of the heart.

23Silver of dross spread over potsherd, [Are] burning lips and an evil heart.

24By his lips doth a hater dissemble, And in his heart he placeth deceit,

25When his voice is gracious trust not in him, For seven abominations [are] in his heart.

26Hatred is covered by deceit, Revealed is its wickedness in an assembly.

27Whoso is digging a pit falleth into it, And the roller of a stone, to him it turneth.

28A lying tongue hateth its bruised ones, And a flattering mouth worketh an overthrow!