Proverbs

1hay đã bắt tay giao kèo với một người xa lạ,

2hay vướng mắc vì những lời con đã nói ra,

3là hãy đi lạy lục van xin nó.

4Đừng chớp mắt khép mi, chớ nghỉ ngơi yên giấc.

5như chim thoát khỏi tay người tìm bắt chim.

6và nhờ đó mà trở nên khôn.

7chẳng có giám sát, chẳng có lãnh đạo.

8tới mùa gặt, chúng thu gom lương thực.

9Chừng nào ngươi mới ngủ dậy ?

10Ngủ một chút, chợp mắt một chút, khoanh tay nằm một chút,

11cảnh bần cùng sẽ đột nhập như người có vũ trang.

12nó tới lui, miệng buông lời dối trá,

13nó nháy mắt, khều chân, dùng ngón tay ra hiệu.

14lúc nào cũng gieo bất hoà, xung khắc.

15bất ngờ nó bị suy sụp, vô phương cứu chữa.

16có bảy điều khiến Người ghê tởm :

17mắt kiêu kỳ, lưỡi điêu ngoa, tay đổ máu người vô tội,

18chân mau mắn chạy đi làm điều dữ,

19người gieo xung khắc giữa anh em.

20lời mẹ con dạy, chớ bỏ ngoài tai.

21để ghi nhớ đêm ngày.

22sẽ cùng con chuyện trò khi con thức dậy.

23và lời quở trách bảo ban là đường dẫn tới sự sống,

24khỏi lời đường mật của người phụ nữ đã có chồng.

25đừng để ánh mắt nó làm con mê mẩn.

26làm hỏng cả một cuộc đời cao quý.

27Có ai giấu lửa trong người mà không bị cháy áo ?

28Có ai đi trên than hồng mà không bị bỏng chân ?

29gần gũi nàng ắt bị trừng phạt thôi.

30Chẳng ai khinh đứa đi ăn trộm chỉ vì đói mà muốn có ăn.

31nó phải đền gấp bảy, phải giao mọi của cải trong nhà.

32người phạm tội ấy tự huỷ hoại đời mình.

33nỗi ô nhục của nó, không làm sao gột rửa.

34lúc trả thù, anh ta sẽ không mảy may thương xót.

35có đưa bao quà cáp, cũng một mực chối từ.

1My son, if thou be surety for thy friend, if thou hast stricken thy hand with a stranger,

2Thou art snared with the words of thy mouth, thou art taken with the words of thy mouth.

3Do this now, my son, and deliver thyself, when thou art come into the hand of thy friend; go, humble thyself, and make sure thy friend.

4Give not sleep to thine eyes, nor slumber to thine eyelids.

5Deliver thyself as a roe from the hand of the hunter, and as a bird from the hand of the fowler.

6¶ Go to the ant, thou sluggard; consider her ways, and be wise:

7Which having no guide, overseer, or ruler,

8Provideth her meat in the summer, and gathereth her food in the harvest.

9How long wilt thou sleep, O sluggard? when wilt thou arise out of thy sleep?

10Yet a little sleep, a little slumber, a little folding of the hands to sleep:

11So shall thy poverty come as one that travelleth, and thy want as an armed man.

12¶ A naughty person, a wicked man, walketh with a froward mouth.

13He winketh with his eyes, he speaketh with his feet, he teacheth with his fingers;

14Frowardness is in his heart, he deviseth mischief continually; he soweth discord.

15Therefore shall his calamity come suddenly; suddenly shall he be broken without remedy.

16¶ These six things doth the LORD hate: yea, seven are an abomination unto him:

17A proud look, a lying tongue, and hands that shed innocent blood,

18An heart that deviseth wicked imaginations, feet that be swift in running to mischief,

19A false witness that speaketh lies, and he that soweth discord among brethren.

20¶ My son, keep thy father’s commandment, and forsake not the law of thy mother:

21Bind them continually upon thine heart, and tie them about thy neck.

22When thou goest, it shall lead thee; when thou sleepest, it shall keep thee; and when thou awakest, it shall talk with thee.

23For the commandment is a lamp; and the law is light; and reproofs of instruction are the way of life:

24To keep thee from the evil woman, from the flattery of the tongue of a strange woman.

25Lust not after her beauty in thine heart; neither let her take thee with her eyelids.

26For by means of a whorish woman a man is brought to a piece of bread: and the adulteress will hunt for the precious life.

27Can a man take fire in his bosom, and his clothes not be burned?

28Can one go upon hot coals, and his feet not be burned?

29So he that goeth in to his neighbour’s wife; whosoever toucheth her shall not be innocent.

30Men do not despise a thief, if he steal to satisfy his soul when he is hungry;

31But if he be found, he shall restore sevenfold; he shall give all the substance of his house.

32But whoso committeth adultery with a woman lacketh understanding: he that doeth it destroyeth his own soul.

33A wound and dishonour shall he get; and his reproach shall not be wiped away.

34For jealousy is the rage of a man: therefore he will not spare in the day of vengeance.

35He will not regard any ransom; neither will he rest content, though thou givest many gifts.