Proverbs

1Việc toan liệu của lòng thuộc về loài người; Còn sự đáp lời của lưỡi do Đức Giê-hô-va mà đến.

2Các đường lối của người đều là trong sạch theo mắt mình; Song Đức Giê-hô-va cân nhắc cái lòng.

3Hãy phó các việc mình cho Đức Giê-hô-va, Thì những mưu ý mình sẽ được thành công.

4Đức Giê-hô-va đã dựng nên muôn vật để dùng cho Ngài; Đến đỗi kẻ ác cũng vậy, để dành cho ngày tai họa.

5Phàm ai có lòng kiêu ngạo lấy làm gớm ghiếc cho Đức Giê-hô-va; Quả thật nó sẽ chẳng được khỏi bị phạt.

6Nhờ sự nhân từ và chân thật tội lỗi được chuộc; Và bởi sự kính sợ Đức Giê-hô-va người ta xây bỏ điều ác.

7Khi tánh hạnh của người nào đẹp lòng Đức Giê-hô-va, Thì Ngài cũng khiến các thù nghịch người ở hòa thuận với người.

8Thà ít của mà có sự công bình, Hơn là nhiều hoa lợi với sự bất nghĩa cặp theo.

9Lòng người toan định đường lối mình; Song Đức Giê-hô-va chỉ dẫn các bước của người.

10Lời của Chúa ở môi vua; Miệng người sẽ không sai lầm khi xét đoán.

11Trái cân và vá cân công bình thuộc về Đức Giê-hô-va; Các trái cân trong bao là công việc của Ngài.

12Làm gian ác, ấy là điều gớm ghiếc cho vua chúa; Vì nhờ công bình ngôi nước được lập vững bền.

13Môi miệng người công bình là sự vui vẻ cho các vua; Họ ưa mến kẻ nói ngay thẳng.

14Cơn thạnh nộ của vua khác nào sứ giả sự chết; Nhưng người khôn ngoan làm cho nó nguôi đi.

15Nhờ sắc mặt vua sáng sủa bèn được sự sống; Aân điển người khác nào áng mây dẫn mưa muộn.

16Được sự khôn ngoan, thật quí hơn vàng ròng biết mấy! Được thông sáng, đáng chuộng hơn bạc biết bao!

17Đạo của người ngay thẳng, ấy là lìa bỏ sự ác; Ai canh giữ tánh nết mình giữ lấy linh hồn mình.

18Sự kiêu ngạo đi trước, sự bại hoại theo sau, Và tánh tự cao đi trước sự sa ngã.

19Thà khiêm nhượng mà ở với người nhu mì, Còn hơn là chia của cướp cùng kẻ kiêu ngạo.

20Ai giữ theo đạo lý tìm được ích; Và ai trông cậy nơi Đức Giê-hô-va lấy làm có phước thay.

21Ai có lòng khôn ngoan được gọi là thông sáng; Lời dịu dàng gia thêm sự tri thức.

22Người có được thông sáng, tức có được nguồn sự sống; Nhưng sự điên dại của kẻ ngu muội, ấy là sự sửa phạt của nó.

23Lòng người khôn ngoan dạy dỗ miệng mình, Và thêm sự học thức nơi môi của mình.

24Lời lành giống như tàng ong, Ngon ngọt cho tâm hồn, và khỏe mạnh cho xương cốt.

25Có một con đường coi dường chánh đáng cho loài người; Nhưng cuối cùng nó thành ra cái nẻo sự chết.

26Sự biết đói của kẻ lao khổ giúp làm việc cho người, Bởi vì miệng người thúc giục người.

27Thằng điếm toan mưu hại người ta; Và trên môi nó có như ngọn lửa hừng.

28Kẻ gian tà gieo điều tranh cạnh; Và kẻ thèo lẻo phân rẽ những bạn thiết cốt.

29Kẻ cường bạo quyến dụ bậu bạn mình, Và dẫn người vào con đường không tốt.

30Kẻ nào nhắm mắt đặng toan liệu điều gian tà, Và kẻ nào bặm môi mình, đều làm thành việc ác.

31Tóc bạc là mão triều thiên vinh hiển, Miễn là thấy ở trong đường công bình.

32Người chậm nóng giận thắng hơn người dõng sĩ; Và ai cai trị lòng mình thắng hơn kẻ chiếm lấy thành.

33Người ta bẻ thăm trong vạt áo; Song sự nhất định do nơi Đức Giê-hô-va mà đến.

1Lòng người nghĩ lắm mưu hay,nhưng thành hay bại đều do tay Chúa Hằng Hữu.

2Người tự thấy công việc mình toàn hảo,nhưng Chúa Hằng Hữu biết rõ động cơ.

3Hãy phó thác công việc con cho Chúa Hằng Hữu,chương trình con sẽ được thành công.

4Chúa Hằng Hữu tạo mỗi loài đều có mục đích,người ác, Ngài dành cho ngày đoán phạt.

5Người kiêu căng bị Chúa Hằng Hữu kinh tởm;dù chạy đi đâu cũng chẳng thoát lưới trời.

6Nhân ái chân thật phủ che tội lỗi.Nhờ kính sợ Chúa Hằng Hữu mà bỏ lối ác gian.

7Khi ai sống đẹp lòng Chúa Hằng Hữu,dù kẻ thù cũng sẽ hòa thuận với người.

8Thà nghèo mà công bằng liêm chính,còn hơn bất công, thất đức để làm giàu.

9Con người dùng trí vạch đường đi,nhưng Chúa dìu dắt từng li từng tí.

10Vua đưa ra những lời phán quyết;vua không bao giờ xử đoán bất công.

11Chúa Hằng Hữu sắp đặt các loại cân công bình chính xác;mọi quả cân trong bao là công việc của tay Ngài.

12Vua làm ác bị người phỉ nhổ,đức công minh củng cố ngai vàng.

13Lời người công chính là niềm vui của các vua;vua biệt đãi những người nói năng ngay thẳng.

14Vua giận dữ là có người mất mạng;nhưng người khôn làm cơn giận tiêu tan.

15Vua tươi tắn, mặt chiếu ra sự sống;người ban ơn như mưa móc mùa xuân.

16Tìm được khôn ngoan còn quý hơn vàng,thu thập tri thức còn hơn gom góp bạc!

17Con đường công chính đi xa hố gian tà;ai giữ đường ngay thẳng là bảo toàn sinh mạng.

18Kiêu ngạo dẫn đường cho diệt vong,tự tôn đi trước sự vấp ngã.

19Thà khiêm nhượng ở với người nghèo,còn hơn chia của với người kiêu căng.

20Ai giữ chính đạo sẽ thành công;ơn phước thuộc người trông cậy Chúa.

21Người khôn ngoan thận trọng hiểu sâu biết rộng,ăn nói ngọt ngào càng thuyết phục nhiều người.

22Túi khôn là nguồn sống của người thông sáng,còn điên rồ là hình phạt của người dại khờ.

23Người khôn thận trọng trong lời nói;điều gì đưa ra cũng chứa đựng sự hiểu biết.

24Lời nói ân hậu giống như mật ong—ngọt ngào cổ họng, bổ dưỡng tâm thân.

25Con đường bạn chọn có vẻ phải,nhưng cuối nẻo đường là hố diệt vong.

26Bụng cồn cào thúc đẩy nhân công làm việc;miệng đói meo thúc đẩy họ kiếm miếng ăn.

27Người vô đạo cưu mang tội ác;nói những lời như châm lửa đốt nhà.

28Người tà vạy gieo mầm xung đột;người rỉ tai chia rẽ bạn thân.

29Người hung dữ quyến dụ láng giềng,lôi kéo họ vào đường bất chính.

30Người chớp mắt lòng mưu toan việc ác;người mím môi bụng chất chứa gian tà.

31Tóc bạc là vương miện vinh quang,của con người theo đường công chính.

32Người chậm giận thắng hơn dũng sĩ;ai biết tự chủ thắng hơn người chiếm thành.

33Loài người rút thăm cầu may,nhưng quyết định đến từ Chúa Hằng Hữu.