Proverbs

箴言的價值

1以色列王大衛兒子所羅門的箴言：

2要使人曉得智慧和訓誨， 分辨通達的言語，

3使人處事領受智慧、 仁義、公平、正直的訓誨，

4使愚人靈明， 使少年人有知識和謀略，

5使智慧人聽見，增長學問， 使聰明人得着智謀，

6使人明白箴言和譬喻， 懂得智慧人的言詞和謎語。

給青年人的忠告

7敬畏耶和華是知識的開端； 愚妄人藐視智慧和訓誨。

8我兒，要聽你父親的訓誨， 不可離棄你母親的法則；

9因為這要作你頭上的華冠， 你項上的金鍊。

10我兒，惡人若引誘你， 你不可隨從。

11他們若說：你與我們同去， 我們要埋伏流人之血， 要蹲伏害無罪之人；

12我們好像陰間，把他們活活吞下； 他們如同下坑的人， 被我們囫圇吞了；

13我們必得各樣寶物， 將所擄來的，裝滿房屋；

14你與我們大家同分， 我們共用一個囊袋；

15我兒，不要與他們同行一道， 禁止你腳走他們的路。

16因為，他們的腳奔跑行惡； 他們急速流人的血，

17好像飛鳥， 網羅設在眼前仍不躲避。

18這些人埋伏，是為自流己血； 蹲伏，是為自害己命。

19凡貪戀財利的，所行之路都是如此； 這貪戀之心乃奪去得財者之命。

智慧呼喚人

20智慧在街市上呼喊， 在寬闊處發聲，

21在熱鬧街頭喊叫， 在城門口，在城中發出言語，

22說：你們愚昧人喜愛愚昧， 褻慢人喜歡褻慢， 愚頑人恨惡知識，要到幾時呢？

23你們當因我的責備回轉； 我要將我的靈澆灌你們， 將我的話指示你們。

24我呼喚，你們不肯聽從； 我伸手，無人理會；

25反輕棄我一切的勸戒， 不肯受我的責備。

26你們遭災難，我就發笑； 驚恐臨到你們，我必嗤笑。

27驚恐臨到你們，好像狂風； 災難來到，如同暴風； 急難痛苦臨到你們身上。

28那時，你們必呼求我，我卻不答應， 懇切地尋找我，卻尋不見。

29因為，你們恨惡知識， 不喜愛敬畏耶和華，

30不聽我的勸戒， 藐視我一切的責備，

31所以必吃自結的果子， 充滿自設的計謀。

32愚昧人背道，必殺己身； 愚頑人安逸，必害己命。

33惟有聽從我的，必安然居住， 得享安靜，不怕災禍。

Mục Đích của Châm Ngôn

1Đây là những châm ngôn của Sa-lô-môn, con trai Đa-vít, vua Ít-ra-ên.

2Để người ta tìm đến khôn ngoan và tiếp thu lời khuyên dạy,cùng phân biện được tri thức.

3Để đạt đến một đời sống kỷ luật và cẩn trọng,hành động phải lẽ, công bằng, và ngay thẳng.

4Để giúp người đơn sơ được sáng suốt,và người trẻ tuổi hiểu biết và thận trọng.

5Người khôn học hỏi châm ngôn để thêm khôn.Người hiểu biết thấy được đường đi nước bước

6nếu biết ứng dụng châm ngôn, ngụ ngôndùng những lời khôn ngoan và những câu đố thâm trầm của hiền nhân.

7Kính sợ Chúa Hằng Hữu là khởi đầu của mọi tri thức,chỉ có người dại mới coi thường khôn ngoan và huấn thị.

Lời Khuyên của Người Cha: Tìm Kiếm Sự Khôn Ngoan

8Con ơi, phải nghe lời cha khuyên dạy.Đừng bỏ khuôn phép của mẹ con.

9Đó là trang sức duyên dáng trên đầu convà dây chuyền xinh đẹp nơi cổ con.

10Con ơi, khi người tội lỗi quyến rũ,con đừng nghe theo!

11Khi họ bảo: “Hãy đến với chúng ta.Rình rập và giết người! Lén hại người lương thiện vô tội!

12Ta sẽ nuốt sống nó như âm phủ;nuốt trọn như người xuống huyệt sâu.

13Ta sẽ lấy đủ mọi của báu.Chất của cướp đầy nhà.

14Bạn sẽ cùng chúng ta rút thăm chia của;rồi tất cả đều chung một túi tiền.”

15Thì con ơi, đừng nghe theo họ!Chân con phải tránh xa đường họ đi.

16Vì họ nhanh chân theo điều ác.Vội vàng ra tay đổ máu.

17Khi người giăng lưới bắt chim,chim khôn bay thoát.

18Nhưng bọn người này tự giăng bẫy;rồi sa vào bẫy do chính mình giăng ra.

19Đó là số phận người ham lợi bất nghĩa;lợi ấy sẽ tiêu diệt mạng sống họ.

Sự Khôn Ngoan Kêu Lên Ngoài Đường

20Khôn ngoan lên tiếng ngoài đường.Loan truyền khắp phố phường.

21Kêu gọi nơi công cộng,tại cổng thành, trong đô thị:

22“Hỡi người khờ dại, đến bao giờngươi mới thôi chìm đắm u mê?Đến khi nào người chế nhạo mới bỏ thói khinh khi?Và người dại thù ghét tri thức đến chừng nào?

23Hãy đến và nghe ta sửa dạy.Ta sẽ ban thần trí khôn ngoan để con thông suốt lời ta.

24Nhưng, dù ta kêu gọi, các ngươi vẫn từ nan.Ta đưa tay chờ đợi, cũng không ai quan tâm.

25Không ai để ý lời ta khuyên rănhay chịu nghe lời ta quở trách.

26Nên khi các người lâm nạn, ta sẽ cười!Và chế giễu khi các người kinh hãi—

27khi kinh hoàng vụt đến tựa phong ba,khi tai ương xâm nhập như bão tố, và nguy nan cùng khổ ngập tràn.

28Họ sẽ kêu cầu ta, nhưng ta chẳng đáp lời.Họ sẽ tìm kiếm ta, nhưng không sao gặp được.

29Chính vì họ thù ghét tri thứcvà không chịu kính sợ Chúa Hằng Hữu.

30Họ không muốn nghe ta khuyên dạyvà khinh bỉ mọi lời quở trách.

31Vì thế, họ sẽ hứng chịu kết quả công việc mình,lãnh trọn quả báo mưu mô mình.

32Người ngây thơ chết vì lầm đường lạc lối.Người dại dột bị diệt vì tự thị tự mãn.

33Nhưng ai nghe ta sẽ sống bình an,không lo tai họa.”