2 Maccabees

1At the same time Antiochus prepared for a second journey into Egypt.

2And it came to pass that through the whole city of Jerusalem for the space of forty days there were seen horsemen running in the air, in gilded raiment, and armed with spears, like bands of soldiers.

3And horses set in order by ranks, running one against another, with the shakings of shields, and a multitude of men in helmets, with drawn swords, and casting of darts, and glittering of golden armour, and of harnesses of all sorts.

4Wherefore all men prayed that these prodigies might turn to good.

5Now when there was gone forth a false rumour, as though Antiochus had been dead, Jason taking with him no fewer than a thousand men, suddenly assaulted the city: and though the citizens ran together to the wall, the city at length was taken, and Menelaus fled into the castle.

6But Jason slew his countrymen without mercy, not considering that prosperity against one’s own kindred is a very great evil, thinking they had been enemies, and not citizens, whom he conquered.

7Yet he did not gee the principality, but received confusion at tile end, for the reward of his treachery, and fled again into the country of the Ammonites.

8At the last having been shut up by Aretas the king of the Arabians, in order for his destruction, flying from city to city, hated by all men, as a forsaker of the laws, and execrable, as an enemy of his country and countrymen, he was thrust out into Egypt:

9And he that had driven many out of their country, perished in a strange land, going to Lacedemon, as if for kindred sake he should have refuge there:

10But he that had cast out many unburied, was himself cast forth both unlamented and unburied, neither having foreign burial, nor being partaker of the sepulchre of his fathers.

11Now when these things were done, the king suspected that the Jews would forsake the alliance: whereupon departing out of Egypt with a furious mind, he took the city by force of arms.

12And commanded the soldiers to kill, and not to spare any that came in their way, and to go up into the houses slay.

13Thus there was a slaughter of young and old, a destruction of women children, and killing of virgins and infants.

14And there were slain in the space o three whole days fourscore thousand, forty thousand were made prisoners, and as many sold.

15But this was not enough; he presumed also to enter into the temple, the most holy in all the world, Menelaus, that traitor to the laws, and to his country, being his guide.

16And taking in his wicked hands the holy vessels, which were given by other kings and cities, for the ornament and the glory of the place, he unworthily handled and profaned them.

17Thus Antiochus going astray in mind, did not consider that God was angry for a while, because of the sins of the habitants of the city: and therefore contempt had happened to the place:

18Otherwise had they not been involved in many sins, as Heliodorus, who was sent by king Seleucus to rob treasury, so this man also, as soon as had come, had been forthwith scourged, and put back from his presumption.

19But God did not choose the people for the place’s sake, but the place for the people’s sake.

20And therefore the place also itself was made partaker of the evils of the people: but afterward shall communicate in the good things thereof, and as it was forsaken in the wrath of almighty God, shall be exalted again with great glory, when the great Lord shall be reconciled.

21So when Antiochus had taken away out of the temple a thousand and eight hundred talents, he went back in all haste to Antioch, thinking through pride, that he might now make the land navigable, and the sea passable on foot: such was the haughtiness of his mind.

22He left also governors to afflict the people: at Jerusalem, Philip, a Phrygian by birth, but in manners more barbarous than he that set him there:

23And in Gazarim, Andronicus and Menelaus, who bore a more heavy hand upon the citizens than the rest.

24And whereas he was set against the Jews, he sent that hateful prince Apollonius with an army of two and twenty thousand men, commanding him to kill all that were of perfect age, and to sell the women and the younger sort.

25Who when he was come to Jerusalem, pretending peace, rested till the holy day of the sabbath: and then the Jews keeping holiday, he commanded his men to take arms.

26And he slew all that were come forth to see: and running through the city with armed men, he destroyed a very great multitude.

27But Judas Machabeus, who was the tenth, had withdrawn himself into a desert place, and there lived amongst wild beasts in the mountains with his company: and they continued feeding on herbs, that they might not be partakers of the pollution.

1Vào thời ấy, vua An-ti-ô-khô chuẩn bị chinh phạt Ai-cập lần thứ hai.

2Bỗng nhiên trong khắp thành phố, hầu như suốt bốn mươi ngày, thấy xuất hiện những kỵ binh mặc áo dát vàng chạy trên không, những đoàn quân vũ trang xếp thành hàng ngũ,

3những đoàn kỵ binh sẵn sàng chiến đấu, những cuộc tấn công và phản kích từ hai phía, khiên thuẫn giương lên, giáo mác chất thành đống, gươm tuốt trần, tên bắn vun vút, những đồ bằng vàng sáng choang và áo giáp đủ loại.

4Vì thế, mọi người cầu nguyện để cuộc hiển linh ấy trở nên điềm lành.

5Nhưng có tin đồn thất thiệt là vua An-ti-ô-khô băng hà, nên ông Gia-xon đem khoảng một ngàn người, bất ngờ đến tấn công thành Giê-ru-sa-lem. Quân bảo vệ tường thành bị đẩy lui, rốt cuộc thành đã bị chiếm và ông Mê-nê-la-ô phải chạy trốn vào Ắc-rô-pô-li.

6Ông Gia-xon thẳng tay tàn sát đồng bào, mà không nghĩ rằng thắng đồng bào là một thất bại nặng nề, lại cứ tưởng mình lập được chiến công nơi kẻ thù chứ không phải nơi người đồng chủng.

7Thật ra, ông ta không nắm được quyền hành, và cuối cùng vì âm mưu xảo quyệt mà phải chuốc lấy nhục nhã và lại phải trốn sang miền Am-ma-ni-tít.

8Thế là cuộc đời ô trọc của ông ta đến hồi kết thúc : bị A-rê-ta vua người Ả-rập bắt giam, rồi phải trốn từ thành nọ tới thành kia, bị mọi người đuổi bắt, bị gớm ghét như tên phản bội Lề Luật, bị kinh tởm như tên lý hình làm hại tổ quốc và đồng bào, cuối cùng phải phiêu bạt sang tận Ai-cập.

9Kẻ đã trục xuất biết bao người ra khỏi tổ quốc, nay phải bỏ mạng ở chốn tha hương, sau khi sang tá túc nơi người La-kê-đai-môn với hy vọng tìm được chốn tựa nương bên cạnh người đồng chủng.

10Kẻ đã ném xác nhiều người, không cho chôn cất, nay chẳng được một ai tiếc thương, chẳng được an táng, và cũng chẳng được yên nghỉ trong phần mộ của tổ tiên.

11Nghe biết các biến cố ấy, vua An-ti-ô-khô kết luận là xứ Giu-đê đã phản nghịch. Bởi thế vua rời Ai-cập, lòng đầy căm phẫn, dùng bạo lực đánh chiếm thành Giê-ru-sa-lem.

12Rồi vua truyền cho binh sĩ hễ gặp ai là cứ thẳng tay tàn sát, và cắt cổ những ai trốn lên mái nhà.

13Trẻ già đều vong mạng, đàn ông, đàn bà, con nít đều bị giết ; thiếu nữ lẫn hài nhi bị cắt cổ.

14Chỉ trong ba ngày thôi mà tám mươi ngàn người đã bị diệt vong : bốn mươi ngàn phải chết vì gươm, số còn lại bị đem bán làm nô lệ.

15Vẫn chưa hài lòng, vua còn táo bạo đi vào Đền Thờ thánh thiện nhất trên toàn cõi đất này, nhờ tên phản bội Lề Luật và tổ quốc là Mê-nê-la-ô dẫn lối đưa đường.

16Bàn tay ô uế của vua đã chiếm các đồ vật thánh, cũng bàn tay nhơ nhớp này vơ vét những tặng vật do các vua khác hiến dâng để làm cho Nơi Thánh tăng thêm vẻ huy hoàng và vinh dự.

17Vua An-ti-ô-khô sinh lòng tự cao tự đại, nên không thấy rằng Chúa Tể càn khôn đã nổi giận trong một thời gian ngắn vì tội lỗi của dân cư trong thành ; bởi thế, Người đã lơ là với Nơi Thánh.

18Nhưng nếu dân thành không chìm đắm trong muôn vàn tội lỗi, thì tương tự như Hê-li-ô-đô-rô, người được vua Xê-lêu-cô sai đến thanh tra kho bạc, vua An-ti-ô-khô vừa bước vào Đền Thờ, hẳn cũng bị ngay một trận đòn, khiến ông phải từ bỏ dự định ngông cuồng ấy.

19Không phải vì Nơi Thánh mà Đức Chúa đã chọn dân, nhưng trái lại, chính vì dân mà Đức Chúa đã chọn Nơi Thánh.

20Bởi vậy, một khi chịu chung những nỗi bất hạnh với dân tộc, thì sau này chính Nơi Thánh lại được chung phần phúc lộc. Nơi đã bị Đấng Toàn Năng bỏ rơi khi Người nổi cơn thịnh nộ, nay lại được phục hồi trong vinh quang rực rỡ, khi Chúa Tể vĩ đại ban ơn hoà giải.

21Vậy sau khi chiếm đoạt của Đền Thờ năm mươi bốn ngàn ký bạc, vua An-ti-ô-khô vội vã trở về An-ti-ô-khi-a ; vì kiêu ngạo, vua tưởng mình có thể làm cho thuyền bơi trên đất, chân đi trên biển, lòng vua hoá ra tự cao tự đại.

22Vua đặt các quan đô hộ để hành hạ nòi giống Ít-ra-en : ở Giê-ru-sa-lem có ông Phi-líp-phê thuộc dân Phy-ghi-a, tính tình độc ác hơn cả người bổ nhiệm ông ta ;

23Vì ghét cay ghét đắng người Do-thái,

24nên vua phái tướng A-pô-lô-ni-ô, người chỉ huy lính đánh thuê từ vùng My-xi-a, dẫn một đạo quân hai mươi hai ngàn người, đi hạ sát tất cả những người đang trong tuổi sung sức, còn đàn bà, con trẻ thì đem bán làm nô lệ.

25Ông ta đến Giê-ru-sa-lem, giả bộ hoà hoãn, đợi cho đến ngày sa-bát là ngày thánh. Lợi dụng ngày người Do-thái nghỉ việc, ông ta hạ lệnh cho tất cả binh sĩ mang vũ khí.

26Ông ta truyền chém giết tất cả những ai ra xem, rồi cùng với quân lính cầm vũ khí rảo khắp thành tàn sát một số khá đông dân chúng.

27Bấy giờ, ông Giu-đa, biệt danh là Ma-ca-bê, đã cùng với mươi người rút vào sa mạc. Tại đây ông và những người cùng phe đã sống như những thú rừng, chỉ ăn toàn rau cỏ để tránh không vi phạm luật ô uế.